Bereik Financiële Vrijheid Door Je Geld Slim Te Investeren

Welkom, beste luisteraar, bij Ben's Mentors, een podcast gefocust op vooruitgaan in het leven met business en persoonlijke groei. Op deze podcast gaat je host Ben de Koning in gesprek met boeiende mensen van wie jij en ik veel kunnen leren. Geniet van de podcast. Ready? Jij kunt even... Ik zit erbij, maat.

Ja, hoe redelijk is het? Oké. Goeiemorgen, Jonas. Goeiemorgen. En welkom in het Kleine Meisje. Dank je wel. Merci om mij hier te ontvangen. Heel graag gedaan, heel graag gedaan.

Jij bent vandaag op doortocht van familie te zien in België naar Zwitserland. En aangezien we het vandaag veel over beleggen en financiële vrijheid en belastingen een beetje en zo gaan hebben, wil ik direct al met de deur in huis vallen. Is het een bewuste keuze om in Zwitserland te gaan wonen voor de belastingen en zo, of is dat gewoon een totaal random? Dat is grappig. Ik krijg die vraag vaak als ik spreek over het feit dat ik in Zwitserland woon. Dat is...

Het is niet totaal random, maar ik ben als goede moderne man gewoon mijn vriendin gevolgd die carrière kansen kreeg en die een stap kwam zetten van Belgische organisatie naar een wereldwijde functie in een bedrijf dat ze werkt. En dat bedrijf zit in Liechtenstein. Dus dat is tegen... Eigenlijk, Liechtenstein ligt tussen Oostenrijk en Zwitserland, voor de mensen die dat misschien niet op een kaart kunnen plaatsen. En als die kans kwam, hebben wij gewoon direct gezegd, let's go, we zijn weg.

En de rest zoeken we wel uit. Het helpt dat Zwitserland minder belastingsdruk heeft dan België. Maar dat is niet de hoofdreden. Het is een mooie extra. Het is een mooie extra, ja. Het is wel om terug te keren, gaan we dat moeten zien, want dan komen we plots van lagere belasting naar hoge belasting. Nu, bij mij is veel in vernootschappen gestructureerd, die ook in België staan.

Dus het is eigenlijk maar puur mijn eigen inkomen die naar Zwitserland stroomt. Het freelance werk dat ik eigenlijk voor de verschillende vernootschappen doe, vanuit Zwitserland. Juridisch staat er veel nog in België geparkeerd, als vernootschap vandaag. Ik hoor hier al een beetje belastingontduiking. Het is allemaal netjes opgezet, ja. Het is wel interessant hoe je dat zo wat kan optimaliseren via vernootschappen en hoe dat precies werkt.

We zullen daar anders zometeen ook even over praten, maar laten we je wel even goed voorstellen voor die mensen die jou nog niet kennen. Ik heb jou leren kennen via TikTok of Instagram, denk ik, via zo'n filmpje. Jij maakt onder andere, een van de vele dingen die je doet, je maakt onder andere video's over financiële topics, waarbij je heel duidelijk probeert uit te leggen hoe mensen bijvoorbeeld kunnen beginnen met beleggen en zo. Kan je eens even kort schetsen wie je bent en waarmee je jouw tijd voelt? Ja, dat is een hele goeie vraag, want dat is heel breed.

Je kent mij waarschijnlijk vanuit de FIRE-community en de finance topics dat ik deel. Eigenlijk gaat het een pak breder dan dat, want het ding dat ik doe gaat vooral over hoe kan ik dingen creëren die er nog niet zijn en de grenzen van mijn eigen beperkingen gaan opzoeken. De FIRE-community is ook zo ontstaan, daar help ik nu mensen met bouwen van meer financiële vrijheid en starten met beleggen. Maar dat is puur gestart vanuit eigen kennis, eigen zoektocht en dan wou ik vrienden bij me verzamelen in een living thuis en ondertussen is dat uit de hand gelopen tot alle sociale

kanalen die eigenlijk een grote club van vrienden thuis zijn, maar dan op een andere manier gebracht. En met FIRE-community is dat eigenlijk het doel, om een stukje financiële kennis te brengen naar mensen in Vlaanderen. Kennis dat we vaak niet meekrijgen op school, dat we vaak niet meekrijgen van ouders en waar we vaak in standaard patronen blijven lopen van studeren, jobs. Zoeken, een schoon huis kopen en dan alles 20, 25 jaar afbetalen en dan met pensioen. Bij mij is dat vertrokken vanuit de idee, is dat eigenlijk wel het leven dat ik wil?

Is er geen andere manier? En hoe werkt dat dan, die andere manier? En voor mij is dat persoonlijk een combinatie van ondernemen en investeren, want die investering geeft mij vermogen en vermogen geeft mij cashflow die financiële rust creëert, waarop de rest niet meer moet en dat de druk eraf kan. Dus dat is een beetje die cyclus dat ik op gang heb proberen te trekken. Met Fire Community ook proberen een stuk te delen met mensen. Laten we dan even die Fire Community wat beter beschrijven, want een term, Fire, dat is misschien

een term dat mensen nog niet hebben gehoord, sommigen waarschijnlijk. Voor mij is het ook nog maar sinds een paar jaar nieuw. Voor wat staat Fire en wat is de mindset van die community? Wat willen mensen in de Fire Community bereiken? De term Fire komt overal uit vanuit de US, zoals heel veel van die nieuwere financiële dingen. Het staat eigenlijk voor Financially Independent Retire Early. Dus aan de basis is het een stroming die zegt, ik wil niet werken tot mijn pensioenleeftijd, ik wil voor mijn pensioenleeftijd met pensioen.

En eigenlijk een aantal principes toepast, zoals extreem gierig leven, heel goed op inkomsten letten en maandelijks investeren, om zo snel mogelijk uit het systeem van te moeten werken stappen. Dat is de basis. Ik kijk daar een beetje pragmatischer naar. Voor mij is dat een balans tussen levenskwaliteit vandaag. Je kunt zeggen, je leeft maar één keer, dus ik geef alles uit. Dat is leuk, maar daar ben je niks aan te bouwen voor later.

De Fire Community traditioneel zegt, het is allemaal nu vroeger leven en dan vroeger blijven leven, dan moet je niet meer werken. Maar dat is ook niet leuk. Dus voor mij zit dat in een balans tussen levenskwaliteit vandaag, wat wil je echt, waar geef je geld graag aan uit, en hoe bouw je ook een financiële toekomst voor jezelf, waar je financiële rust creëert en vrijheid kunt creëren. Die twee dingen eigenlijk in combinatie met elkaar. Dat is wat de mindset is.

Ja. Ja. Ja. Ja. Ja. Ja. Ja. Ja.

Ja. Ja. Dus het is niet van, voor jou is het niet van nu heel zuinig leven en zoveel mogelijk sparen en niet te veel amuseren, om het zo te zeggen, maar eerder toch iets opbouwen, terwijl je ook een beetje van je leven geniet en zoet wat je wil en graag doet. Voor mij gaat het echt over bewust uitgeven. Zijn we in een heel strikt budget, of een heel gedetailleerd budget, ik ga het zo zeggen, waarin elke kost staat, precies waar het geld naartoe gaat, maar dat wil niet zeggen dat

we elke euro of elke Zwitserse frengder proberen uit te persen. We zijn aan het kijken, wat is er voor ons belangrijk? Als wij zes maanden geleden in Australië zaten een paar weken, dan heb je daar op geen euro gelet. We hebben een budget, dat is ruim gerekend, en we zien wel waar dat landt, want dat is dan gewoon de tijd om te genieten van de tijd dat we daar zijn. Voor huisvesting, voor gsm-abonnementen, voor internet, food delivery, al dat soort dingen letten wij wel op, want dat zijn de dingen waarvan ik vind, of wij vinden, dat dat niks

toevoegt aan ons leven. Dus de dingen die we belangrijk vinden, reizen, eten, woning ook een beetje meer nu, geven wij graag veel geld aan uit, of meer geld aan uit, en dat de dingen daar niet belangrijk zijn, of dat ik zoiets zeg, ja, levenskwaliteit, voegt dat eigenlijk niks toe, dat kut me er allemaal uit. Dus dat is een beetje een balans vinden die ervoor zorgt dat we het leven hebben vandaag dat we willen, dat we wel gewoon heel bewust omgaan met geld die binnenkomt, zodat we wat we niet moeten uitgeven, niet uitgeven, dat we meer kunnen investeren.

En hoe kan iemand, een alledaagse persoon, zoals ik bijvoorbeeld, zo zuiniger leven bijvoorbeeld, en budgeteren? Hoe kan ik daar praktisch mee aan de slag gaan? Het makkelijkste is gewoon een keer een lijst maken van waar geeft van dat geld dan uit, en dan bepalen we ook van wat van die uitgaven we vinden eigenlijk belangrijk, en wat is er weggesmeten geld. En dat is een lastige oefening, want als je heel eerlijk zit met jezelf, staan er overal wat kosten tussen, en je denkt, dat was nu eigenlijk niet echt nodig.

Eigenlijk is het niet moeilijker dan dat, maar het is wel lastig om dat te doen, omdat je moet op een redelijk transparante manier naar je eigen uitgavenpatroon kijken. Maar wij doen dat eigenlijk gewoon zo, vrij pragmatisch. Bottom-up hebben we dan bepaald, waar willen we geld aan uitgeven? Dus ook reisbudget, hoeveel is dat op jaarbasis, op maandbasis omgerekend? Dus ik weet precies hoeveel geld dat we elke maand moeten hebben, om ons leven te financieren, en al wat al meer binnenkomt, wordt automatisch weggezet naar de investeringsregeling.

Dus zorg ervoor dat mijn geld die beschikbaar is, eigenlijk maar is wat in mijn budget staat. En dat zorgt ervoor dan dat we het op die manier geregeld krijgen. Soms is dat meer. Soms zijn er dingen die gebeuren, waar we dan toch meer geld uitgeven dan voorzien, maar door het al weg te nemen in het begin van de maand, gaan we niet per ongeluk toch meer geld uitgeven dan dat we gepland hadden. En dat zorgt ervoor dat je iedere maand wel een beetje oplet, maar waar geven we

geld aan uit, waar niet? Maar we ontzeggen ons eigenlijk qua levenskwaliteit ontzeggen we ons heel weinig. Het is gewoon bewust kiezen in wat is er belangrijk, wat is er niet belangrijk. En ben je van plan om aan een bepaalde leeftijd, ver voor het normale pensioen, dus ver voor 65? Ik weet niet wat het is, op pensioen te gaan of te stoppen met werken? Ik ga niet voor mijn vijfde, ik ga niet, mijn doel is niet om heel vroeg te stoppen

met werken, mijn doel is wel om de keuze vrij te hebben om dat te kunnen. Dus ik ben, als alles loopt zoals ik plan, ben ik tegen mijn 40ste financieel vrij. Dat is nog drie jaar nu ongeveer. Ik ga niet stoppen met mijn 40ste, want ik heb veel te veel ideeën, er zijn veel te veel dingen dat ik nog aan het doen ben, dat is gewoon veel te leuk. Maar het geeft mij wel opties, het geeft mij mogelijkheden en het geeft mij de zekerheid dat ik voor de rest van mijn leven mij geen financiële zorgen meer moet maken over niks. Dat is eigenlijk wat ik gebouwd heb.

Of dat wij nu aan het bouwen zijn samen, want mijn partner is ook mee. De volgende stap is dan om mijn partner ook financieel vrij te maken. Dus als je weet dat je vermogen elke tien jaar verdubbelt, roughly, als je belegt, dan zijn we, ik op mijn 50, zij dan op haar 40ste ongeveer ook, op haar 45 ook financieel vrij. Dus het is eigenlijk dat, voor mij, die veel belangrijker is, dat is het creëren van financiële rust en zeker zijn dat mijn financiële toekomst beter is dan vandaag. Dat is eigenlijk de basis van waarom ik alles doe.

En heb je zo, of in het algemeen, is er zo'n bepaald bedrag dat je moet hebben om financieel vrij te zijn? Of hangt dat af van wat je uitgeeft? Wat zit er daar zo achter? Wanneer ben je financieel vrij? Ja, het hangt af van wat je uitgeeft, dat is het eerste. Eigenlijk de vuistregel is dat je 300 keer je maandelijkse uitgaven nodig hebt. Dus stel dat je 2000 euro per maand uitgeeft, dan heb je 600.000 euro vermogen nodig om daarvan te kunnen leven. En de basis idee daarachter is dat je kunt... Je kunt leven van de opbrengst van dat kapitaal en dat je jaarlijks 4% ongeveer kunt opnemen van dat kapitaal. Dus als je 7-8% rendement haalt op langere termijn, gemiddeld, 4% gebruikt om van te leven

en de rest gebruikt om in te dekken tegen inflatie. En gebruikt ook, ja, er zijn altijd jaren dat de beurs niet goed doet, dat je kapitaal effectief al een stuk kan schommelen ook. Dat is dan die buffer erin. Dat is op verschillende manieren getest, dat scenario. 4% lijkt realistisch. Maar het is maar getest op een periode van 30 jaar, wat voor pensioen lang genoeg is. Maar als je stopt met werken op je 40 en je wilt dat leven, zak ik zelfs even een zak naar 3,5-3% van je kapitaal waar je van leeft. Dan heb je iets meer nodig.

Maar dat zijn niet... Vaak denken we financieel vrij, ze hebben miljoenen nodig. Maar vaak is dat helemaal niet waar. Als je aan 600-900.000 euro geraakt, met 900.000 euro haal je 3000 euro netto per maand met de huidige Belgische fiscaliteit. Ja, daar kun je wel iets mee. Daar kom je wel ver mee. Nee. Het is een volledig gezinsbudget, maar het is een fantastische aanvulling in elk geval.

Ja, absoluut. Qua rendement bedoel je dan? Ja. Maar dat is toch wel mooi, door eigenlijk niks te doen, eens dat je dat hebt. Dat is eigenlijk het idee, dat je puur door passief te beleggen dan in mijn geval, dat dat geld eigenlijk bijna vanzelf gecreëerd wordt vanuit investering. Dat is het idee. Zalig, dat gaan we vandaag leren. Ja, voilà.

Van waar is dat gekomen, die interesse in finance, in beleggen in de beurs? Ik weet dat je een paar megacode jobs hebt gedaan. Ja. Waar is het zo gekomen, je mag ook zeker het verhaal van die jobs vertellen, waar is het zo gekomen dat je dacht, ik wil meer bezig zijn met geld, en dan uiteindelijk ook mensen dat aanleren? Ja, het is eigenlijk zelfs omgekeerd. Ik heb altijd gezegd, ik wil minder bezig zijn met geld. Ik heb in mijn studies finance gestudeerd eerst, en dan ben ik na mijn derde bachelor, heb ik gezegd, ja, deze wordt echt veel te technische finance, we zitten echt in de hardcore financiële modeling enzo, voor portfolio opbouw. Toen dacht ik, hier wil ik echt niet meer bezig zijn, dit is veel te veel detaillistenwerk.

Dan ben ik vandaar uit naar business en ondernemerschap geswitcht voor mijn master, omdat ik daar geen zin meer in had. Maar dat financiële is er bij mij altijd geweest, maar wel op een pragmatische, simpele manier. Ik zie me nog zitten op kot, ik was 19, ik had al mijn spreadsheets gebouwd van, oké, als ik nu financieel vrij wil zijn, hoeveel geld heb ik dan eigenlijk nodig? Maar ik heb toen de koppeling niet gemaakt met, hé, ik kan ook een plan bouwen om dat effectief te gaan doen. Anders stond ik vandaag waarschijnlijk verder. Maar die logica is er altijd geweest. Ik heb mijn eerste aandeel dan ook gekocht, 2008, 2009. Dus ik was toen 20, 21.

Het is een speciale tijd ook, zeker. Ja, dat was heel plezant, zeker als je naar Forti samenkomt, omdat je denkt van, komt dat goed? Goed, het was gelukkig mijn studentenbudget nog toen, dus op langere termijnen valt dat mee. Maar het was wel een eerste goede les van, buy the dip is niet de goede juiste strategie, als je op de lange termijn wil liggen. Waarom niet? Omdat je... Dat is wel iets wat ze veel zeggen, hé. Ja, ze zeggen dat, maar één, je moet al weten wanneer is welke dip.

En twee... Als je buy the dip doet op één specifiek bedrijf, het is niet omdat iets vandaag gezakt is, dat dat betekent dat dat ooit terugstijgt. Mensen kijken vaak naar, ah, de koers van de aandeel staat nu zoveel lager dan dat ervoor stond, dat is wel interessant. Maar het is niet omdat iets gedaald is in prijs, dat dat per definitie interessant is. Er kunnen fundamentele zaken zijn die spelen, er kunnen gigantisch veel verschillende zaken zijn die spelen. Dus je kunt met een buy the dip strategie niet duurzaam op lange termijn beleggen. Dat is een beetje mijn fout geweest, dat ik me eerst dacht, ah, banken gaan altijd wel... Banken gaan altijd wel bestaan.

Ik snap wel iets van finance, ik ga wel mijn helden voortsteken, dan komt dat goed. En dan een paar jaar later, of een paar maanden later, bestaat die bank niet meer. En dan zo, een beetje AG als kleingeld was dat toen, de rest, de bank die overschot. Ja. Het is weer een les, hé. Part of life. Ja, part of life. En ik stel dat je heel interessante jobs hebt gedaan.

Kan je daar eens iets over vertellen? En de manier waarop je tijdens die jobs je ervaring en je kennis... hebt opgebouwd om te doen wat je nu doet? Mijn basisinsteken is altijd geweest, ik ga vijf jaar bij grotere bedrijven werken om veel te leren. En daarna ga ik zelfstandig iets opbouwen. Dus dat is een beetje de... Mijn carrièrepad is ook op die manier vormgegeven. Dat was altijd vanuit, hoe kan ik op korte termijn zoveel mogelijk leren in verschillende domeinen,

dat ik het kan meepakken. Dus ik ben gestart bij Unilever in de tijd, in een traineeship, omdat je daar gigantische trainingspakketten mee krijgt. Je zit in een grote, gerenommeerde structuur, waar je heel veel kunt leren over hoe werken bedrijfsprocessen eigenlijk. Hoe bouw je een business op? Hoe denk je na? Niet alleen theoretisch vanuit wat ik wist in mijn economische achtergrond,

maar ook gewoon bedrijfsmatig praktisch. Hoe volg je dat allemaal op? Hoe run je een bedrijf? Hoe groei je dat? Er zijn zoveel losse eindjes die aan elkaar moeten gekoppeld worden. Dus dat wou ik daar allemaal leren. En vandaar dat ik drie of vier jaar daar gewerkt heb. Dan ben ik naar een ander bedrijf gegaan, waar ik weer de kast had. En toen heb ik een bedrijf gegaan, waar ik weer de kast had.

Toen heb ik de kans gekregen om internationaler iets te doen. En dan ben ik nog een keer veranderd van bedrijf, waar ik weer grotere verantwoordelijkheden kreeg uiteindelijk. En het is altijd bij mij geweest van, wat nieuw kan ik nu leren, die mijn skillset breder en groter maakt, waardoor ik er op termijn iets aan heb. En je vraag was, hoe heb je dat voorbereid op waar je vandaag staat? Dat is heel moeilijk om dat praktisch uit te drukken.

Ik heb me daar al vaak afgevraagd van, wat neem ik nu precies mee? Want er is heel weinig tastbaar dat ik meeneem. Wat ik denk dat ik meeneem is maturiteit. Want je leert de eerste jaren van je carrière zoveel op een ander zijn geld en op een ander zijn tijd. Als je dat allemaal zelf moet doen in je eigen onderneming, en je moet het allemaal zelf uitzoeken, dan kost je dat zoveel meer geld, zoveel meer tijd, zoveel meer moeite.

De structuur en organisatie die je meekrijgt in een grotere structuur, helpt ook om dat in je eigen business te implementeren. Ik gebruik nog altijd dezelfde basislogica van, wat zijn de fundamenten die ik moet opvolgen in mijn eigen start-ups, als ik gebruik in een multinational. Ja. Veel minder lang en uitgebreid, en er is veel minder politiek en overleg en al dat soort zaken mee gekoppeld.

Maar de basisdingen, finance is goed opvolgend, sales forecasting, salesopvolging, marketing en al dat kpi's opvolgen, dat zit in de basis van alles wat wij doen. Met de verschillende bedrijven dat ik nu doe, er zijn altijd kpi's die ik opvolg. En dat komt puur vanuit die achtergrond en die ervaring met hem. Die bedrijven waar je nu over spreekt, van jou dan,

of waar jij mee werkt, zijn dat je eigen bedrijven? Of is dat... Zijn dat bedrijven waar je... Waarvoor dat je werk doet? Nu, vandaag zijn het vooral mijn eigen bedrijven. Tot een paar jaar terug, als we nog in België waren, die ik ook freelance werk voor KMO's en andere bedrijven, maar ik gun eigenlijk hulp om vooral groei.

Mijn focus is duurzame, lange termijn groei. Dat zit een beetje in lijn met de beleggingen ook. Het is niet de quick winst. We kijken altijd naar de fundamentele zaken. Bedrijfswinst, marge op producten, marge op markten, marge op business units. Om van daaruit te gaan kijken hoe we kunnen optimaliseren. Zijn we de juiste markten aan het aanspreken met de juiste producten?

Is de marketingboodschap de juiste? Is de profitability goed? En is team dan ook het juiste team om dat te gaan opzetten? En om dat succesvol te maken, het verhaal dat we willen bouwen als onderneming? Dus dat pakt een redelijk holistische blik. En dan ga je eigenlijk gewoon overal door, soort van audit-wise, van oké, dit loopt, dit loopt niet, dit loopt, dit loopt niet. En dan maak ik mijn plan om dat aan te passen.

Dat is wat ik met bedrijven hier gedaan heb. Maar dan de switch naar Zwitserland, dat ik gezegd, oké, ik zal daar wel zien hoe dat loopt. En in die periode... In die periode is Fire Community ook heel hard beginnen lopen. Dus is dat dan even mijn fulltime focus geworden. En nu sinds een paar maanden is er een nieuw bedrijf bij, de Data Bottle,

waar we met data science bezig zijn. En waar we eigenlijk gelijkaardig in principe zijn. We staan ons altijd te vragen, oké, zeker in een start-up, wat is er nu echt belangrijk? Want je hebt een waslijst aan to-do's, en je hebt een beperkte tijd. Dus de gesprekken die wij vaak hebben, is oké, wat is in heel die lijst nu het ding

die ervoor zal zorgen dat de andere dingen mogelijk zijn? En er is altijd, als je dingen gaat oplezen, en er altijd zo'n... Een domino-effectje. Als je dit eerst doet, dan kan dat en dat en dat ook vallen. En als je domino-steentjes in de juiste volgorde zet, merken wij telkens dat er eigenlijk maar twee of drie key dingen zijn dat je moet mee bezig zijn,

om naar dat volgende level te geraken, en die al de rest wel mogelijk maakt. Dus wij zijn heel veel van onze tijd aan het spenderen aan prioritiseren eigenlijk, en keuzes maken. En dat zorgen dat we de essentiële dingen doen, die moeten gebeuren om er succes van te maken. Dat is ook heel belangrijk bij start-ups, en eigenlijk vooral om te focussen op de prioriteiten.

Prioriteiten, want je kunt je zo verliezen in al die banale dingen, kleine taakjes, kleine toedoes, dat je het belangrijke, het grote paardje vergeet. We zitten heel vaak in dringend, en niet zozeer in belangrijk. Dat is inderdaad... Als je goed wordt in een gelijkwaardige job dat je wilt doen, of dat je nu wilt ondernemen, of als werknemer wilt werken, dat maakt niet uit,

maar als je heel goed wordt in het onderscheid maken tussen belangrijk en dringend, dan ga je succesvol zijn. Want of je nu werknemer bent of ondernemer, het komt altijd neer op wassende dingen, die op lange termijn, het belangrijkste zijn, dat we echt moeten gaan doen.

En als je daar tijd voor kunt maken, en daar je nu hen dat blokkeert, en zo dat die dingen vooruit gaan, dan zijn al die kleine urgente dingetjes niet meer zo belangrijk. Daar krijg je wel een oplossing voor. Wat de meeste mensen automatisch, in mijn ervaring, en we opletten met vooral de mening bij de meeste mensen,

mijn ervaring was, in het begin spendeer je veel tijd op wat dat dringend lijkt, maar niet per se belangrijk is. Je bent de hele tijd bezig met brandjes blussen, maar de dingen die echt moeten gebeuren, die het verschil maken op lange termijn, die blijven liggen. En zo geraak je nooit vooruit.

Want je kunt heel je leven lang brandjes blussen, en de dingen die moeten gebeuren, die liggen er dan nog. Dus draai dat om. Begin met, wat is er echt belangrijk om het er echt te gebeuren? Zet die blokken in een agenda.

Zorg dat die dingen gebeuren, en de rest, de to-do's, als er al een keer één afvalt, die dringend is, dat gaat op lange termijn het verschil niet maken. Dat gaat misschien een beetje onprettig zijn, soms,

als je dan een keer een deadline mist, of er al een keer iets verkeert. Maar op lange termijn zijn het de belangrijke blokken die het verschil maken. Zoals we daarmee zijn aan het bouwen. Dat is heel belangrijk om een keer te horen. Zo voor mezelf, als waarschijnlijk ook voor anderen,

dat je echt die prioriteiten daar eerst op moet focussen, en de rest, als je tijd over hebt, of als je prioriteit af is eigenlijk. Ja, of je kunt kiezen om ze te outsourcen, of te delegeren, alles is afhankelijk van, of je een team hebt dat je het kunt aangeven,

of dat je als start-up, of als ondernemer, genoeg financiële middelen creëert, om een virtual assistant op bepaalde taken te zetten, waarbij jij kunt focussen op de dingen die belangrijk zijn. Ik kan niet zeggen, dat het belangrijk is, dat de rest niet belangrijk is,

maar die belangrijkste zijn, voor de toekomst van je bedrijf, of van je onderneming. En dan kunnen ze ook proberen, om daar een structuur in te vinden, waardoor iedereen in zijn sterkte staat, en dat de belangrijke dingen vooruit gaan. Die virtual assistant,

dat is ook iets dat ik had geleerd, van een boek van Tim Ferriss. Ja. Wat is dat juist? Hoe kan je daarmee werken? Want daar zit wel een kracht in, hè? Ik ben nu aan het zoeken, hoe je dat opzet op een Vlaamse manier,

zoals veel van die dingen, die zo heel Amerikaans zijn, je zoekt een op Fiverr, en dan voilà. Ik ben daar niet per se, enzovoort. Dus ik ben voor Fiverr Community, ben ik aan het kijken naar,

oké, wat voor skillsets heb ik nodig, en wat voor profielen ga ik eraan opzetten. En een virtual assistant, in mijn bedrijf, is iemand die moet kunnen, de dagdagelijkse operationele finance dingen opvolgen, die moet kunnen contentplanning doen, die moet een stukje content kunnen maken,

maar die eigenlijk moet zorgen, aan de achterkant, dat je de machine blijft draaien, op alle verschillende onderdelen. Dus ik ben nu zo iemand aan het erbij zoeken, om ook ervoor te zorgen, dat dat stuk ontzorgd is. En dat zijn dan ook weer,

die kleine alledaagse dingen, waar dat jij, dat niet je prioriteit zijn, waarschijnlijk, maar die wel belangrijk genoeg zijn, om nog te blijven doen. Ja, het zijn allemaal heel belangrijke dingen, contentplanning maken,

advertentieplan opvolgen, en bijsturen, kort bij de doelgroep blijven zitten, en als er dingen zijn, die hete topics worden op een bepaald moment, waar we zien dat mensen veel vragen over stellen, zorgen dat we contentplanning gaan bijsturen, dat we blijven waardeleven,

aan mensen op financieel vlak. Dat zijn dingen, ik volg dat vandaag allemaal zelf, voor een heel groot stuk op. Maar op een gegeven moment, moet daar een team komen, die dat ook kan doen. Want alle tijd dat ik daar aan spendeer,

dat zijn belangrijke dingen in de business, maar dat is niet belangrijk op lange termijn, om de volgende stap te zetten, in groei en in impact dat we willen creëren. Dus dat is een beetje de balans vinden, tussen wie kan dan wat gaan opnemen, en het juiste team gaan creëren, die dat ook effectief kan.

Dat is nogal een uitdaging. Ja, dat is een uitdaging. Dat is een uitdaging van het ondernemen. Dat is reuze een uitdaging. Zeker omdat dat zo de eerste werknemers zijn. Ik heb vroeger nog gerecruiteerd, als ik in een grotere bedrijf zat, want dat is helemaal anders.

Dan heb je een afgebouwde job description. Je weet ongeveer wat je budget is. Je kunt er dus een recruiter op zetten, die je dan ook weer schoon betaalt, om kandidaten te sturen. Als je aan het starten bent, ik merk dus op het moment dat ik bepaal, ik heb iemand nodig om iets te doen,

en dan beginnen met mensen te babbelen, dat soms de inhoud van wat er moet gebeuren, al een beetje flexibeler is. Je hebt een beetje een duizendpoot nodig, in heel veel gevallen, die heel veel dingen kan, en toch redelijk goede expertise moet hebben op redelijk veel dingen ook.

Dus dat zijn geen zo makkelijke profielen om te vinden. In het begin zoek je toch eigenlijk een tweede jij, om zo je taken wat over te nemen, dat jij kunt evolueren naar het volgende. Ja, maar die moet je vinden. Ik weet ook niet of ik een tweede mij wil, want ik heb mijn sterktes, maar ook mijn zwaktes. Ik zoek eerder iemand die effectief qua inhoud flexibel is,

en heel veel dingen kan, maar qua persoonlijkheid niet hetzelfde is als ik. Waar ik heel gedreven actiegericht onmiddellijk nu ben, krijg ik iemand nodig die ook iets meer afstand kan nemen, en langer plaatje dingen bekijken, en soms wat rust in buiten in de tent, want bij mij is het gewoon 200 per uur altijd. Als er twee zo zitten, dan maak ik dat kaarsot.

Dat werkt niet. Dus het is altijd een kwestie van er ook de juiste balans in te vinden. Ik heb iemand nodig naast mij die helpt om die rust te creëren, want ik ga altijd, gelijk waar ik sta, zie ik altijd het volgende level, het volgende level, het volgende level. Dus dat gaat heel snel. En de fundamenten moeten dan ook... De fundamenten moeten er liggen,

en je kunt geen zes niveaus bouwen op één jaar. Je moet soms gewoon zeggen, dit jaar gaan we één level zetten, het jaar daarop gaan we het volgende level omhoog. Ik heb wel de neiging om te zeggen, maar ja, het is nu maart. Tegen juni doen we dat, tegen september doen we dat, in december staan we daar al. Ja, soms... Dat gaat te snel, hè?

Soms gaat dat te snel, ja. Dat is zo, van die jenga blokjes bouwen, allemaal op hun lange kant, we gaan wel snel naar boven, maar dan val je... Dan val je plat, ja. Dan ben je... Ja. Je bent een feestje aan het ondernemen, en ik vraag me af, met dat je zei, mijn plan was om vijf jaar ervaring op te doen

en dan zelf iets te starten, dat is het plan van heel veel mensen. Wat onderscheidt jou van de mensen die dat dan ook wel zeggen, maar dan uiteindelijk zullen settelen in hun job en een mooie auto en huis afbetalen, en die dan uiteindelijk die stap niet meer nemen? Wat is er bij jou anders? Dat is een hele goeie vraag. Ik heb er ook tien jaar over gedaan in plaats van vijf.

Ik denk dat er de grootste impact komt dat ik op een bepaald moment in een job zat waar ik echt niet blij van was, dat ik ook extern naar coaching ben gaan kijken. En dat is de trigger geweest om veel bewuster om te gaan met, wat wil ik nu eigenlijk? En dan ben ik beginnen merken dat het verhaal... We vertalen onszelf altijd verhalen. Heel veel van die dingen gebeuren onbewust. Het verhaal dat je zelf altijd vertelt, dat dingen die steeds terugkomen, dat je eigenlijk niet van bewust bent, maar die er wel altijd is,

dat was bij mij, eigenlijk wil ik zelf iets gaan doen. Eigenlijk wil ik niet in een bedrijf blijven voor te lang, want daar was een heel verhaal achter. Maar ik heb dat altijd genegeerd. Ik heb altijd een timeline gehad waarbij ik zo kijk naar vandaag en naar later. En als vandaag opschuift, schuif ik later mee op. En dat ding bleef altijd later liggen. Later ga ik wel iets doen, later ga ik wel ondernemen. En op een bepaald moment heb ik gezegd van ja, dat is hier nu al zo lang dat ik zeg later.

Wanneer is dat dan? Wanneer is later echt? Bestaat dat überhaupt zelfs, dat idee van later? Ik kan nog twintig jaar zeggen later, en tegen dan is het te laat. Of niet, je kunt altijd, dat is ook weer zoiets, maar in principe is het nooit te laat. Maar hoe langer je wacht, hoe kleiner de kans wordt dat je nog springt. Je begint inderdaad verplichting te hebben, je begint collateral te hebben, je wordt misschien een klein beetje risico-averse met ouder te worden ook. Je hebt ook wat meer vaste kosten eventueel, dus je leefwereld wordt ook anders.

Wat voor mij het verschil gemaakt heeft, is op een bepaald moment heel eerlijk zijn met mezelf. En dat was ergens... Ergens op een avond, want ik was buiten aan het wandelen om mijn gedachten op een rij te zetten. En toen in één keer viel het binnen, dacht ik tja, dat is nu al zoveel jaren gezegd dat je iets wilt doen. Je doet er niets mee. Misschien wordt het tijd voor dat ik het doe. En dan twee dagen later ben ik bij HR binnengegaan en heb ik gezegd van kijk... It's time to wrap it up. Ik ga jullie niet laten vallen als ik een bak steen. Laat maar weten hoe lang je me nodig hebt en hoe je de overgang wilt regelen.

Maar voor mij is dit een eindig verhaal. En ik had ook geen plan B op dat moment. Ik had zoiets van dit is nu klaar. Het is nu duidelijk dat dit klaar is. Het is duidelijk dat het iets anders moet worden. Maar ik kan nu nog vijf jaar dezelfde zeven aan mezelf vertalen dat ik het ooit ga doen. Of ik kan nu een actie nemen die ervoor gaat zorgen dat ik effectief in beweging kom. Dat is wel moeilijk om dat te durven doen, terwijl je nog geen plan B hebt. Ja, maar ik had wel in mijn achterhoofd het idee van ik kan altijd op interimbasis, freelancebasis wel terecht. En dat is ook het eerste wat ik gedaan heb.

Ik heb een vernootschapsknop opgericht. Een typische Vlaamse management vernootschap opgericht. Of een basis management vernootschap opgericht. En dan ben ik freelance gaan werken. En dan heb ik die tijd eigenlijk gebruikt. Heel veel van het geld die binnenkwam in mijn vernootschap heb ik gebruikt voor mentoring, voor coaching, voor opleiding. Om gewoon zelf te blijven bijleren. En dan een paar jaar later is dan per ongeluk Firecommunity eruit ontstaan. Is daar nu DataBottle uit ontstaan.

Er gaan al wel bedrijven uit ontstaan, maar ik kan maar eentje met een keer bouwen. Gewoon omdat je die stap hebt. Gewoon omdat je één stap neemt, ja. Hoe werkt het systeem van met een management vernootschap te werken? Waarom doe je dat? Juridische bescherming. Eerst en vooral. Als je met een management vernootschap werkt, ben je niet persoonlijk aansprakelijk.

Als je in je eigen naam werkt, ben je persoonlijk aansprakelijk. Ben je met al je bezitting. Als er iets fout zou gaan, als je per ongeluk toch schulden aangaat dat je niet kunt betalen. Kun je ze bij wijze van spreken beslagen aan op je huis als je dat hebt. Je huis verkopen om je schulden aan te zuiveren. Als je het in een vernootschap steekt, dan ben je beperkt tot die doos. Ze kunnen dan alles wat er in de doos zit. Maar je eigen woning staat liefst nog niet in die doos.

Waardoor je eigen leven wel beschermd is. Dan heb je twee aparte leefwerelden gecreëerd. Met een management vernootschap is dat risico beperkter. Omdat je in principe geen zware activiteiten hebt die je van schuld vragen. Maar goed, het kan altijd zijn dat je toch beslist om dingen te doen die voor bepaalde risico's kunnen zorgen. Twee is fiscaliteit naar uitbetaling toe. Als je alles uit loon moet uitbetalen, zit je binnen de kortste keren naar 50% belastingen. Als je het in een management vernootschap steekt, moet je wel een bepaalde minimum uitbetalen van 50.000 euro per jaar aan loon.

Dat wordt gewoon een progressief tarief op belast. Maar je winst wordt belast aan 20% onder voorwaarden. En je kunt je dividend, als je in aanmerking komt voor VVPR-bis, uitdagen naar 15%. Dus dat wil zeggen dat je totale belastingsdruk ongeveer 35% is op winst. Als je dat moet als loon uitbetalen, ben je een stuk meer kwijt. Dus dat scheelt 5 à 10%, of 15% in sommige gevallen, aan fiscale druk. Stel dat je met serieuze bedrijven begint te werken en het gaat heel goed, dan komt dat wel neer op veel geld, dan heb je de belastingen. En zelfs al is dat een paar duizend euro, dat scheelt op een jaar. Een paar duizend euro is...

Als je start, is dat veel. Je kunt altijd discussiëren over waarom dat veel is. Dat is voor iedereen anders. Maar vanaf dat je een paar duizend euro verschil maakt op jaarbasis, zou je moeten... Als je het kunt meepakken, kun je het meepakken. Dat is weer iets waarmee je kunt aan de slag gaan. Absoluut. Dat kan weer compounden. Dat is groter. Die FIRE-community, is dat iets waar mensen ook in samenkomen? Of is dat gewoon een online naam dat je eraan hebt gegeven? Vandaag is het online. Dat komt een beetje door de switch naar Zwitserland. Het lastige is vandaag om fysiek ook dingen te doen. Het idee initieel was om opleidingen te voorzien, live dingen ook te doen.

Maar operationeel is dat vandaag gewoon niet werkbaar vanuit Zwitserland. Dus het community gedeelte blijft vandaag een online community, waar we community calls in doen, waar we een memberzone hebben. Waar mensen vragen stellen, waar er discussies gevoerd worden over sommige onderwerpen. Maar ik zou het heel graag nog verder doorpushen naar echt live community ook. Maar op het middel van waar we vandaag wonen, is dat net iets minder haalbaar in ons geval. Ja, dat is wel mogelijk. We moeten al gewoon voor dat event of die bijeenkomst terugkomen naar België. Maar we zijn aan het kijken of dat mogelijk is en hoe dat mogelijk kan zijn. We krijgen ook die vragen soms van klanten en van mensen die wat dichter bij ons staan.

Maar het is gewoon een kwestie van persoonlijke organisatie om op een bepaald moment gerieren te krijgen. Dus mensen in de FIRE-community die willen graag financieel vrij worden. En ik denk dat dat meestal ook wel twintigers, dertigers zijn. Hoe zou jij een twintiger of dertiger, die daar net mee start, dus die net tot die community bijvoorbeeld toetreedt, of die gewoon financieel vrij wilt worden. Hoe kan een twintiger financieel vrij worden? Ja. Het zijn drie onderdelen aan financiële vrijheid. Het eerste zijn je uitgaven.

Het tweede zijn je inkomsten. En het derde zijn hoeveel je maandelijks investeert. Je hebt eigenlijk maar drie touwtjes om aan te trekken, om het heel simpel voor te stellen. Het beste wat je mee begint zijn je uitgaven. Dat komt neer op, je maakt een keer een lijst van al je uitgaven, weet waar je geld naartoe gaat en geef het intentioneel uit. Dus opnieuw, ik ben niet degene die gaat zeggen, schrap hier, de koffie is on the go bij wijze van spreken, dat je zo vaak hoort, hier 2 euro afpitsen, daar 2 euro. Laat het alsjeblieft maar, maakt gewoon grote structurele keuzes in waar je woont, waar je geld aan uitgeeft, wat er belangrijk is, zodat je weet wat je maandelijkse kost. En als je weet wat je maandelijkse kost is, je weet wat er binnenkomt iedere maand, weet je ook hoeveel je over hebt iedere maand.

En dan kun je, en dan kom je bij het tweede stuk, je weet dan wat je uitgaven zijn, dan kun je beslissen om wat je over hebt, maandelijkse te gaan investeren. Hoe investeer je dan? Niet door te wachten op het einde van de maand en te hopen dat er nog geld op je rekening staat, maar vanaf dat geld binnenkomt, onmiddellijk het stuk waarvan je weet, eigenlijk is dat over, direct weg te schrijven naar een investeringsrekening. Als het blijft staan op je bankrekening, is het weg op het einde van de maand. En misschien maak ik een uitzondering, maar ik veronderstel dat dat bij de meeste mensen zo is. Als het geld er is, gaat het wel zijn wegvinden naar iets tof, of iets leuk, of iets mooi. En dat is perfect oké, maar je moet dat een beetje doseren, zet dat dan mee in je budget. Wij zijn ook 10% staan aan onvoorziene kosten in ons budget, omdat we weten dat we geweld geld kunnen uitgeven als we het wilden uitgeven. Ook, het is niet de bedoeling van Rick de Gierigaard alles drie keer om te draaien. Wat schrijft dat geld? Dat geld is eerlijk over, dan is dat weg, en dan is dat geïnvesteerd, en dan weet je dat stuk voor je financiële toekomst dat je aan de kant zet.

Dus dat investeerde, en de keer dat je je uitgaven hebt en je investering, de metric die het meeste verschil maakt is inkomen. Stel dat je 200 euro per maand kunt beleggen, vandaag, met je huidige uitgaven en je huidige inkomsten, en je kunt 200 euro extra inkomsten vinden, dan verdubbelde wat je kunt beleggen iedere maand. Dus dat gaat twee keer zo snel. Het is simpele wiskunde. Dus daar zit de grootste leverage op, maar dat is ook het moeilijkste stuk. De definitie is dat, ofwel moet je meer werken, inflectiejobs en al dat soort zaken, en dan gaat dat de kosten van je levenskwaliteit heel vaak, ofwel moet je iets gaan ondernemen. Gelijk wat voor type onderneming, ofwel je nu effectief product maakt, of diensten levert, of iets affiliate wil doen, of een lege kamer in je huis verhuurt, of whatever. Je gaat iets moeten doen, met de middelen die je hebt, om te zorgen dat er extra inkomsten binnenkomen. En dat is de grootste leverage. Ik denk dat dat voor de meeste mensen de meeste upside zit. Maar het vraagt een klein beetje denkwerk, en het vraagt uit het traditionele patroon breken van, ik doe mijn job en alles moet vanuit mijn job komen.

Een beetje breder gaan kijken. Ik heb bijvoorbeeld, als ik hier nog in Brussel woonde, bewust een twee slaapkamer appartement gekocht om een kamer erin te verhuren. En zodra ik een eind de kamer verhuurt in dat appartement, dat dekt een heel groot stuk van mijn hypotheek, dat dekt de vaste kosten, en je hebt weer een stuk extra inkomsten. Het zijn zo een aantal kleine, simpele dingen dat iedereen kan doen, zeker als je nog jonger bent. Als je nog niet, als je nu met een gezin zit, om daar een vreemde bij te pakken en een kamer op permanente basis te vinden, moeilijker. Maar dan kun je op Airbnb misschien kijken, kun je de kamer verhuren tijdelijk, kun je iets opzetten die ongebruikte ruimte in je huis ook benut, om dat voorbeeld nu even te pakken. Maar iedereen heeft wel van die dingen dat je kunt gebruiken, of talenten dat je kunt inzetten. Nu, het grootste deel van de mensen is werknemer, en ik heb toevallig ook een video van jou gezien, dat ook werknemers meer kunnen gaan verdienen door bijvoorbeeld... Voor een lunchverhoging te vragen.

Je kunt het niet elke maand doen, maar je hebt daar wel een heel goed antwoord op, vond ik. Dus, ja, hoe kan een werknemer zien dat hij meer verdient? Ja, het zijn verschillende dingen. Ik ga beginnen met de meest controversiële en onpopulaire, dat is, je krijgt de jaarlijkse loonsindexering ieder jaar. Dat is een gigantisch cadeau. In België zien we dat vaak als een given, dat is normaal, want het leven wordt duurder, wordt gezegd. Er zijn volgens mij twee landen ter wereld waar dat zo is, dat is België en Luxemburg. Het kan zijn dat ik ergens een vergeet, dus... Twee landen ter wereld krijgen de loonsindexering. Luxemburg. Daar al van bewust zijn dat dat een cadeau is dat je krijgt, dat is geen gegeven, dat is geen must, dat is al gigantisch waardevol, want je loon gaat ieder jaar omhoog.

Dat is niet een uitkant zo. Dat weet iedereen al. De automatische loonsindexering is iets typisch Belgisch. Heel veel landen is dat er niet, dus dat is al stap één. Je loon gaat al standaard omhoog. En dan kun je je de vraag stellen, als dat loon geïndexeerd wordt, zeggen veel mensen, ja, maar ja, mijn leven is ook duurder geworden, dus ik heb niet niks nodig. Ik ben het daar niet mee eens. Het hangt allemaal af van je eigen situatie. Als je een hypotheeklening hebt, dan is je kost om te wonen niet omhoog gegaan in dat jaar.

Een hypotheeklening is iedere maand hetzelfde, in de meeste typen hypotheken. Dus, je inkomst stijgt, maar je levenskost, stijgt dat effectief evenveel mee of niet? Het is niet omdat er een nationale inflatiecijfer gedeeld wordt, dat dat klopt met jouw specifieke levenskost, met jouw specifieke situatie. Dat is één. En twee, als je kunt sparen, en je krijgt een indexering, kun je ook meer sparen het jaar erop. Als je 200 euro kunt sparen, je hebt dit jaar en vorig jaar 10% loonsindexering gehad, dan ga je van 200 naar 220 euro dat je kunt sparen. Ook daar moet je de switch maken van, oké, indexering betekent dat ik meer aan de kant kan zijn, dat ik meer kan investeren. En niet meer uitgeven.

En niet meer uitgeven, dat is wat de meeste mensen doen. Eigenlijk, het moment dat je indexering komt, is dat gebaseerd op leven die al duurder geworden is. Dus je bent al 6, 9, 10 maanden meer geld aan het uitgeven. En dan krijg je plots meer geld binnen. Als je in die maanden ervoor niet aan je spaargeld moet zitten... Want dat is voor sommige mensen in de samenleving wel het geval. Als die loonsindexering te laat komt, kan het zijn dat ze effectief niet rondkomen in de maand. Maar voor mensen die middenklasse zitten, die goed inkomen hebben, die niet aan hun spaargeld moeten zitten,

is indexering gewoon een cadeau dat je kunt gebruiken om te gaan investeren. Dat is een vorm van extra inkomsten. Nu, je hebt hem niet onder controle. Dat is de minst interessante vorm, maar je hebt hem niet onder controle. Daarnaast kun je kijken, hoe kun je bij je bestaande werkgever... Hoe kun je daar ook een extra loonsopslag kunt onderhandelen. In essentie komt dat neer op één iets, volgens mij, dat is waarde creëren. Als je waarde creëert voor je werkgever, dan word je waardevoller, vrij logisch.

En als je waardevoller bent, word je ook meer waard. Dus dat betekent, neem extra projecten aan. Ga proactief op zoek naar dingen die het bedrijf vooruit kunnen helpen. Dus die kosten kunnen verlagen, die nieuwe klanten kunnen aantrekken, die het bedrijf vooruit helpen. Als jij het bedrijf vooruit helpt, word je waardevoller. En heb je de leverage om in gesprek te gaan over loon en compensering. Het is niet moeilijker dan dat. Als jij elke dag dezelfde job doet, en je verandert nooit iets, je levert niet meer waarde,

dan moet je ook niet aan je manager of aan je eigenaar gaan vragen. Ik zit hier nu al vijf jaar, ik wil graag meer geld. Dan gaat hij zeggen, ja, dat is goed. Daag en dag en dag erbij pakken, en dan kunnen we erover babbelen. Want het is altijd de equation tussen wat leverde op en wat kostte. Dat is een balans die er ook altijd zo zal zijn. Dus als jij kunt als werknemer focussen op maximale waarde creëren, voor je werkgever, voor het bedrijf,

dan heb je de hefboom om over je salaris ook te gaan onderhandelen. Dat gaat niet in alle rollen trouwens even makkelijk. Het is altijd een beetje... Als je iets meer verantwoordelijkheid hebt, iets meer naar de managementrollen gaat, is dat makkelijker, omdat je scope groter wordt. Als hij puur uitvoerend werk doet, dan kan dat ook, maar dan gaat je leverage iets kleiner zijn. Ook omdat je impact op de organisatie vaak iets kleiner is.

Dus het is afhankelijk van welke rol je inzet, of dat kan. Ja, maar het is dus ook mogelijk voor... Het is zeker mogelijk. ...in jezelf de job meer te gaan verdienen, of iets meer te vragen, als je dan ook meer waarde gaat krijgen. Ja, absoluut. Het kan zijn dat er een gesprek gevoerd wordt over... We kunnen spreken over opslag, mits dit en dit en dit.

We moeten dan ook een plan ernaartoe. En dan gaat het ook weer over, ben je bereid om dan jezelf een beetje te stretchen en te groeien, en meer verantwoordelijkheden op te nemen, om daar ook een hoger reward voor te krijgen. Dus je hebt de loans indexeren, de automatischheid. Je hebt zelf vragen voor... Loonsverhoging, mits meer waarde creëren.

Zijn er nog dingen? Je kunt veranderen van bedrijf of van sector. Er zijn bepaalde sectoren die beter betalen dan andere. Klassiek, pharma betaalt heel goed. Chemie betaalt heel goed. Horeca, aan de hele andere kant, betaalt veel minder. Als je switcht naar een sector waar het gemiddeld loon hoger ligt... Natuurlijk is het afhankelijk van job en bedrijf ook,

maar als je switcht naar een sector waar het hoger ligt, kun je eigenlijk voor gelijkaardig werk meer geld ontvangen. Is dat dan ook zo? Is dat bijvoorbeeld, om maar een stom voorbeeld te geven, een boekhouder die in de horeca werkt, gaat minder verdienen dan een boekhouder in de pharma die hetzelfde werk doet? Een boekhouder die aan horecazaken levert, gaat waarschijnlijk meer op prijs gechallenged worden

dan een boekhouder die aan pharma levert. Omdat de winstmarges die pharma draait groter zijn dan de winstmarges die aan horecazaken in de praktijk draait. Dus die gaan iets meer kostbewust zijn, denk ik, heel vaak. En echt inzetten op puur prijs. Terwijl als je iets meer marge draait zelf, kun je iets meer kijken naar een boekhouder die ook wat meer waarde levert en dan iets duurder is qua prijs ook.

Dat is wel een eentje waar ik nog niet had over nagedacht. En wel een belangrijke. Dat je gewoon door van sector te veranderen met hetzelfde job, meer kunt gaan verdienen. Goed. Altijd positioneren naar waar dat geld zit. Dat is eigenlijk de makkelijkste antwoord. Gaat dat, en dan kun je ook gewoon kiezen om van bedrijf te veranderen.

Het gaat altijd, als werknemer gaat het altijd over wat is je unieke skillset? Wat kun je brengen? Op vlak van skills, ervaring, mindset, gedrag, whatever. Totaal pakket van wie je bent, aan kennis en karakter. Dat kan iets zijn dat bepaalde bedrijven op dat moment naar op zoek zijn. Dus als je gewoon je voelsplieten openhoudt, en je ziet opportuniteiten, en je vindt een bedrijf interessant,

en je ziet de rol waarvan je denkt, hier ben ik de man voor, of ben ik de vrouw voor. Ga er dan voor. Want als dat typisch een goede match is, ga zij waarschijnlijk meer willen betalen omdat jij voor hun een probleem kunt oplossen. Daar komen we het altijd op. Als jij de kandidaat bent die voor hun dat probleem beter oplost

dan gelijk wie anders, dan ben je geen prijsprimium waard. Daar komen we het op neer. En dat kan soms gaan. Als ik van bedrijf verander ben, 10, 15% loonsopslag was niet uitzonderlijk. Als je alles bij elkaar in rekening neemt, als je dat moet doen terwijl je in je bestaande bedrijf blijft,

dan ga je nog lang mogen wachten in de meeste gevallen tegen dat je zo'n sprong kunt maken iedere keer. Dus ook dat. Kijk naar verschillende sectoren, kijk naar verschillende bedrijven. En zorg dat je waarde levert. Dat is de basis van alles. Of dat je nu onderneemt of werknemer bent, dat is hetzelfde. Altijd waarde leveren.

En bekijk de loonsindexering als een geschenk in plaats van als iets dat je sowieso moet krijgen omdat het leven duurder wordt. Dat er vier elementen zijn dat je kunt meespelen. Ja, ik wist niet dat dat alleen maar in België en Luxemburg was. Nu, veel mensen in hun twintiger jaren en zeker in hun dertiger jaren gaan een huis kopen.

Ja. Of aan kinderen beginnen. Niet iedereen, maar je hebt er natuurlijk wel veel. Voor hun is het misschien een beetje moeilijker om te sparen en dan zeker nog om te investeren. Hoe zou je hun aanraden om... Stel dat zij financieel vrij willen worden. Hoe kunnen zij dat doen als ze al een huis willen kopen

en of aan kinderen willen beginnen? Het principe is hetzelfde. Je werkt vanuit wat voor kosten heb je, wat heb ik nodig om mijn leven dat ik wil te financieren en wat is er dan over? En wat daarover is investeerden. Het kan perfect zijn als je jonger bent en je hebt geen kinderen,

dat je meer geld kunt investeren en als je op het moment dat je dan kinderen hebt dat het tijdelijk minder is of niks. Dat moet niet altijd... De rekening die je vaak maakt is beleg 30 jaar, 400 euro per maand, blablabla. Dan komt er een bedrag uit. Goed, dat is leuk als voorbeeld.

In de praktijk merk je dat dat voor mensen ook schommelt. Er kunnen jaren zijn waarin het leven effectief duurder is met kleinere kinderen, waarin je niet er is slaagd om dezelfde bedragen te beleggen. Maar voor mij zijn de fundamentele basisprincipes altijd dezelfde. Weet waaraan je je geld wilt uitgeven. Maak daar een plan.

Als dat bedrag 2000 is en er komt 2500 binnen, dan weet je dat je 500 onmiddellijk aan de kant kunt zetten. En of je in je kindernet een lening aan het afbetalen bent, of je huurt en je zit in je wilde jaren net na je studententijd, de principes zijn zeer gelijkaardig.

Wat mij betreft. Oké, dat is eigenlijk wel logisch. In plaats van excuses te maken, doe je het gewoon op dezelfde manier. En als je dan al iets koopt, zijn er vaak ook wel met twee. En als je aan kinderen begint... Zijn er meestal ook met twee. Ja, meestal wel, ja.

Het is geen rocket science. Dat is net heel interessant. Heel veel van slim financieel beheer zijn een paar superbasisprincipes. Dat is kostcontrole, weten wat er binnenkomt, en dan altijd in je huissituatie bijsturen. Er is niks die voor altijd gaat werken.

Dat is zo in het leven. Je levenssituatie verandert. Je hebt altijd onvoorziene dingen, er komen kinderen bij. Je hebt een partner, je hebt dan misschien geen partner meer. Er verandert altijd iets. En flexibiliteit is... Dat is ook een spier, hè. En die spieren moeten zeker als je op financieel vlak aankoopt, moeten die ook gebruiken.

Ja, we maken het inderdaad vaak te complex. Terwijl je het dan nu met simpele drie dingen dat je moet doen. Minder uitgeven. Investeren. Voordat je begint uit te geven. En dan focussen op meer verdienen. Dat is het.

Dat is het. En dan de uitvoering is... Daar krijgt het werk in, hè. In die uitvoering. Maar de strategie is simpel. Ja. Ook te complex maken is beleggen. En dat vind ik een heel interessante. En steeds meer mensen

zijn daar ook geïnteresseerd in. En willen daarmee beginnen. Ik ben heel benieuwd naar jouw aanpak. Want je bent al een tijdje aan het investeren en bezig op de beurs, zeg je. En ik heb natuurlijk al een beetje content van jou gezien. Dus ik heb daar al een beeld over.

Maar wat is jouw aanpak van beleggen en investeren in de beurs? Ja. Ik ga uitleggen hoe ik dat eerst deed. Anders kom ik met wat ik vandaag doe. Dus het is anders. Blijf weg van bankaandeel. Dat is ook geen advies, trouwens.

Even erbij vermelden. Je hebt altijd mensen die dan zeggen ik ga dat niet doen. Ik ben gestart met we gaan rap iets kopen die wat gedaald is, zal weer stijgen en binnen zes maanden kan ik iets bijverdienen. De heel korte termijn, dat is bijna tradingactivities maar dat zonder te weten waar je eigenlijk mee bezig bent.

Mijn ervaring is dat werkt niet en wetenschap toont dat ook aan. Als je kijkt naar de resultaten denk dat 98% of 99% van traders die verliezen geld. Dus zelfs niet eens breakeven die verliezen gewoon geld. 1% wint wel, oké, dat kan.

Je kunt bij die 1% zijn, dat gaat je tijd en geld kosten om dat te leren, maar weet dat je tegen complexe AI-modellen van grote trading companies aan het competen bent op dat moment. Dus je moet al serieus wat soms geluk of een goede strategie hebben om effectief succesvol te zijn.

Dan ben ik geswitcht en dan heb ik gezegd oké, ik kan nu mijn forties ervaren waarin ik al mijn studentenbudget ben kwijtgespeeld omdat het allemaal in 1 of 2 aandelen zat. Dan heb ik eerst een huis gekocht en dan ben ik beslist om terug te gaan begeleggen. En dan ben ik bij een individuele aandeel

gaan kijken. Dan heb ik weer wat verschillende aandelen geslecteerd op basis van wat ik dacht. Dat goede sectoren waren, goede bedrijven waren, waar de toekomst in zat. Ik heb de chance gehad dat daar Tesla bij zat. Ik heb de chance gehad dat er nog een paar anderen bij zaten die op dat moment echt gewoon gigantisch gegroeid zijn.

Dus dan in een periode waarin je veel beter doet dan de markt. Wat stem ik in mijn achterhoofd zei altijd, ik weet dat ik de markt niet kan verslaan op lange termijn. Dus ik ga een andere strategie moeten bedenken. Ik heb nu geluk dat dit werkt. Ik ga er op een gegeven moment uit moeten en ik ga een andere strategie moeten vinden.

Waarom kan je de markt niet verslaan op lange termijn? Omdat het heel moeilijk is om de juiste bedrijven eruit te kiezen en dan nog een keer op het juiste moment te kopen en te verkopen. De basis aanname is dat je niet weet wat dat de toekomst brengt. Je kunt onmogelijk weten wat de toekomst brengt. Je kunt kijken naar de financiële parameters van een bedrijf. Er zijn genoeg

financiële analisten die dat doen. Om te gaan bekijken, hoe doet dat bedrijf het vandaag? Wat zijn de marktverwachtingen? Wat zijn de vooruitzichten? Maar dat blijft toekomstverspellerij. En dat is heel moeilijk. En dat is geen mening. Als je kijkt naar feiten, dan zie je dat terug.

Je hebt Morningstar, die ieder jaar een benchmark maakt van actief beheerde fondsen. Dus vermogensbeheerders en banken die met een team van experts en analisten aandelen kiezen, kopen en verkopen en proberen op die manier beter te doen dan de markt. En dat wordt dan afgezet tegenover een marktindex.

Dat je met indexfondsen of ETF's koopt. Als je op de periode van 20 jaar kijkt, is het ongeveer 95 op de 100 keer doet een bankfonds het minder dan een indexfonds. En dat zijn de professionals. Dat zijn de mensen die er dag in dag uit mee bezig zijn, die er voor opgeleid zijn, die al die portfolio-theorieën dat ik ooit

mee begon ben in mijn bachelor, dat ik dacht van laat maar, die dat toepassen op dat dagelijkse basis. En die slagen er dan nog niet in om structureel beter te doen dan de markt. Dus dat vind ik redelijk zorgwekkend. Dat is op 20 jaar, maar op 1 jaar is het net hetzelfde. Op 1 jaar 7 op 10 bankfondsen

doen het om de periode van 1 jaar minder goed dan een index. Dat is gigantisch veel. Dus dat is bijna zeker zijn dat je eigenlijk minder rendement had dat je zou kunnen halen. Goed, er zijn kosten aangekoppeld ook. Er is een stuk rendement die misschien iets lager ontlicht. We kijken altijd naar netto-rendement. Dat is een bruto

rendement. Minder beheerskost, dat geeft je dan een netto-rendement. Dus de kostencomponent speelt ook mee. Het kan zijn dat ze het net iets beter doen dan de markt, maar de kost zakt er dan onder. Maar voor mij is dat al een heel belangrijk signaal. Als zij het al niet structureel kunnen, begin maar als

huistuin- en keukenbelegger, om het zo te zeggen, na je uren, om dan met individuele aandelen het even goed te doen als de markt op lange termijn. Je gaat zeker een keer meevaller zijn, maar je gaat ook tegenvaller zijn. Dat is heel moeilijk om dat te doen op lange termijn.

Sommige mensen zien dat als hobby. Als het een hobby is, is het fantastisch. Sommige mensen gaan tennissen, anderen gaan golven, anderen rijden met de koersfiets. Een full-carbon koersfiets kost ook iets. Als je beleggen je full-carbon variant is van je hobby, go for it. Dan is dat perfect.

Als je er leuk van vindt, energie van krijgt. Voor de meeste mensen weet ik dat dat niet het geval is. De meeste mensen willen gewoon slim hun geld een beetje laten groeien en die winst gebruiken om de koersfiets mee te kopen. Dan moet je misschien wegblijven van die individuele aandelen en gaan kijken naar dingen die iets beter gespreid zijn.

En dan komen we bij jouw aanpak. Ja, en dat is exact het verhaal. Dat ik er zelf bij beland ben, want ik ben het was 20 19, 18 20, 19 ben ik aan het benken door ook meer en meer te lezen van hoe kan ik dat nu slimmer doen? Wat dat gevolg was

bij mij, bij individuele aandelen was dat geeft gewoon permanente stress. Dat je dat nu wil of niet, ah het is gestegen zo kan je het niet verkopen, ah het is nog een beetje meer gestegen misschien moet ik even wachten. Lap is aan het dalen moet ik het niet verkopen, maar hoe ver gaat het nog dalen? Ah shit, de lezen is ook aan het komen misschien moet ik dat aandeel er nog bij kopen.

Misschien moet ik dat... En zij constant voor mij was dat, dat gaat nooit meer uit. Dat is gewoon constante stemmeke en ik wou dat niet meer. En dan ben ik beginnen lezen, ben ik zelf met ETF's in aardak ingekomen en ben ik onderzoek gaan doen naar oké, hoe zit dat nu die ETF's? Want het idee dat je gewoon heel de markt koopt

vind ik een geweldig idee. Het idee dat je dat nog een keer beter doet dan zelfstokpikking, dan dacht ik eerst van dat lijkt mij wel raar, want uiteindelijk kun je gewoon bedrijven analyseren, dat kan je toch zo moeilijk niet zijn. Maar keer op keer kwam ik op data die eigenlijk mijn ongelijk bewees. Dat alles wees in de richting van, je kunt beter

gewoon passief beleggen met een indexfonds dan dat je zelf aandeld koos. En dan was ik daar, dan wist ik oké ETF's zijn in mijn geval hetgeen wat ik wil, want ik koop gewoon heel de wereldeconomie, ik heb er geen kopzorgen mee het levert mij 7, 8, 9 procent gemiddeld per jaar op.

Fantastisch. Als dat werkt op lange termijn dan ga ik zorgeloos mijn plan om financiële vrijheid te bouwen op langere termijn, dat werkt. Daar moet ik bij niet mee inzitten. Maar dan kwam ik bij de volgende vraag hoe dan? Want moet ik er in Google ETF kopen intypen?

Je geraakt nergens. Als je dat googelt, je hebt heel veel ideeën heel veel ideeën en inspiratie maar niks is volledig genoeg. Dus ik ben echt begonnen uitzoeken wat ETF's bestaan er dan, wat zijn al die indexes, hoe zit dat met belasting, hoe zit dat met kosten. Dan begin je naar brokers te kijken, zijn er ook weer verschillende kosten aan

zijn er allerlei achterpoortjes dat je moet weten. Er kwam heel veel bij kijken. En nu heb ik het, het heeft mij een jaar en een half of zo gekost aan uitzoekwerk om het helemaal op orde te hebben staan. En mijn aanpak is nu gewoon elke maand, twee keer per maand de vrijdag, koop ik

ik één wereldwijd spelen ETF. En klaar. En that's it. Meer stik ik niet meer in mijn portfolio vandaag. Dus het enige wat ik doe is elke vrijdag, dat staat in mijn agenda, elke twee weken ga ik een afspraak met mezelf ETF's kopen. En dan ga ik mijn broker goed op mij aankopen, dan kan ik weer dicht.

Is dat voor een bepaald bedrag of gewoon één ETFje? Het is voor een bepaald bedrag. Dus ik bepaal ik bepaal, als ondernemer vlukt dat weer dan een beetje meer. Zeker met heel de switch naar Zwitserland. Maar ik kan normaal gezien schrijf ik elke maand het bedrag die binnenkomt, schrijf ik dan een stuk van overdrekt naar mijn beleggingsrekening. En dan

elke twee weken investeer ik het bedrag dat ik daar kan aan allokeren. Of dat dat elke twee weken is, of elke maand, of elke kwartaal hangt ook weer af van het bedrag dat je belegt. Met kleinere bedragen is het soms handiger om dat één keer per twee maand of per drie maand te doen. Omdat je brokerkost al lager wordt.

Dus het hangt een beetje af van van je eigen situatie. Dat investeren in ETF's is iets dat nogal is teruggekomen bij een collega, financiële expert van u. Maar dat is inderdaad wel zo simpel

en zo logisch om in te beleggen, want je hoopt dus een mandje aandelen dat de markt of wereldbedrijven volgt. En je belegt dus in een stukje van elk bedrijf door gewoon één ding te kopen.

Dat is inderdaad goed dat je die samenvatting even maakt, want er zijn misschien mensen die niet mee zijn wat ETF's zijn inderdaad. Je koopt gewoon eigenlijk wereldwijd in alle landen ter wereld, of in alle investeerbare landen ter wereld, koop je stukjes van bedrijven. Duizend tot

drieduizend, afhankelijk van de ETF dat je koopt, verschillende bedrijven zitten in. Met één aankoop. Iets wat ook heel veel mensen tegenhoudt, om te beginnen beleggen, inclusief mijn vader, ik weet dat je luistert, is... Hallo vader.

Ook een versluiting bij de... Wat het versluiting doet voor een stuk. Is dat er zoveel brokers zijn. Welke broker ga je kiezen? Kies je in België, in het buitenland? En in deze podcast ga je graag heel praktisch te werk, zodat mensen

er effectief iets aan kunnen hebben, en dat ze ermee aan de slag kunnen gaan, want dat is wel de bedoeling. Dus, als je eens kijkt naar die allereerste stappen, iemand die naar het gesprek bijvoorbeeld heeft geluisterd, of naar jouw socials heeft gekeken, de allereerste stappen om te beginnen

ETF's. Welke broker zou je aanraden voor iemand die in België woont? En hoe kan die daarmee sterven? Er zijn twee dingen om naar te kijken, aan de basis. Er zijn veel meer dingen om naar te kijken, maar aan de basis, om het heel simpel te houden, de kosten van een broker,

dus hoe werkt een broker? Je betaalt een broker voor elke transactie dat je doet. Als je een aandeel koopt of verkoopt, dan betaal je daar een bepaalde vergoeding voor. Dat is het basismodel van de meeste brokers. Dat is het eerste om naar te kijken, want als je een ETF koopt, kost je dat 1 euro tot 9 euro per aankoop.

Een beetje afhankelijk van broker tot broker. Als je 100 euro per maand belegt, en je kiest een broker die 9 euro aanregent, dat staat op min 9 procent, vanaf dat je begonnen bent. Dus dan moet al een jaar wachten tegen dat je weer bij Kieven staat. En daarom is dat heel belangrijk. En twee, als je kiest voor een buitenlandse

broker, zit je met een paar belastingstechnische formaliteiten. Dat je moet regelen, je moet je rekening eenmalig aangeven bij het centraal aanspreekpunt van de Nationale Bank. Dat is trouwens voor mij de mijnouders, want ik was er vanmorgen met hen over bezig, en hun internationale rekening nooit aangegeven, verlopen, mijn baan viel uit de lucht.

Dus ja, je moet hem aangeven, en je moet hem ook jaarlijks op je belastingsbrief vermelden. Dus dat zijn de twee kleine basisdingen dat iedereen moet doen. En daarna is het afhankelijk van waarin je investeert. Sommige brokers verwerken alle Belgische belastingen, andere brokers, de meeste buitenlandse brokers,

verwerken ze niet allemaal. Dus ik zou je heel graag zeggen nu, dat is de beste broker. Er is wat mij betreft niet één beste broker, want het hangt af van wat je nodig hebt, waarin je investeert, en wat je zoekt. Als je puur naar kost kijkt vandaag, waarschijnlijk zal bij de goedkoopste, die ook de basis

taxen doet, zal de Giro nog altijd de goedkoopste zijn. Maxim zit daar kort bovenop. Het is aan de Cyprus geregistreerd, denk ik. De Giro is ook buitenlands, zeker? De Giro is ook buitenlands, ja. Saxo Bank komt vanaf 8 april, ik weet niet wanneer dat uitgezonden

wordt, ik moet hier een datum in gooien. Iets later. Het komt met een prijsverlaging, waar ze ook maar 2 euro of 3 euro transactiekost meer gaan rekenen voor ETF's. Dus dat maakt het ook weer een pak interessanter. Saxo Bank is wel een Belgische broker. Dus pakt van de goedkoperen,

de Giro is buitenlands, Maxim is ook buitenlands, dus die moet je aangeven en moet je goed checken of al je belastingen goed verwerkt zijn. En dan bij de andere goedkoperen komt Saxo Bank eraan bij, die werkt wel met een Belgische banklicentie, als ik het goed begrepen heb. Dus daar moet je niks

meer aangeven van belastingen, en moet je rekening ook niet meer aangeven aan de fiscus, want dat is allemaal van jou. Dus dat is een stukje comfort en gebruiksgemak. Dat kost je dan 1 euro of 2 euro meer per aankoop. Dus dat is een balans tussen gebruiksgemak en kost. Oké, dat is een hele goeie.

En die buitenlandse dan, hoe ziet dat eruit om dat aan te geven? Om even heel praktisch te gaan. Dat zijn de dingen die je moet doen. Er is een vakstroom op je belastingsbrief, waarin je moet aangeven dat je buitenlandse rekening hebt. In het geval van die Giro bijvoorbeeld, is dat je naam invullen, het feit dat je een Nederlandse rekening

hebt, en dan nog een keer je naam invullen. Het feit dat je een Duitse rekening hebt. Want er zijn 2 rekeningen bij de Giro. Je hebt je Nederlandse beleggingsrekening en je Vlatix Duitse rekening waar de cash op staat. Klein beetje een ambetante situatie, maar goed, je moet het één keer doen. En het aangeven bij het centraal aanspreekpunt is eigenlijk just hetzelfde.

Het is een ingewikkelde URL, zoals alle overheidsrelateerde websites. Als je gewoon het centraal aanspreekpunt Nationale Bank googelt, dan komt het erop uit, en dan moet je daar dezelfde stapjes doorlopen. Je moet zeggen, wat is het adres van je broker?

Wat is je broker? Wat is je username of account? En vaak is je volledige naam voldoende. Dan hang je er een beetje af. Als je een aparte beleggingsrekening, rekeningnummer hebt, moet je dat invullen. Maar dan hang je af van welke buitenlandse rekening je hebt gepakt. Het is wel van de Giro dat de meeste mensen gebruiken. Gewoon volledige

namen invullen, het adres in Nederland, en dan nog een keer volledige naam, het adres in Duitsland. Eenmalig en klaar. Zalig. Ik heb het nog nooit zo duidelijk uitgericht gehad, maar nu... Ja, bij mensen is het geen excuus. Nee, het is inderdaad geen excuus meer. Oké. Dan, de volgende

stap. Je hebt je... Het is nog eentje dat ik ga toevoegen over brokers. Het is iets dat soms een keer aan bod komt, niet altijd. Als je kijkt naar brokers en hun verdienmodellen, als een broker duur is, dan is zijn hoofdverdienmodel meestal transactiekosten. Dat wil zeggen, jij doet

een aankoop of een verkoop, broker verdient geld. Die brokers gaan ook vaak allerlei e-mails uitsturen met koop- en verkooptips. Logisch, want hoe meer hij handelt, hoe meer ze verdienen. Er zit altijd een beetje een commerciële angle achter ook. De low-cost brokers en vaak andere modellen, kijk, die Hero bijvoorbeeld als voorbeeld,

die Hero is een broker die aandelen uitleent. Dus jouw aandelen worden tijdelijk aan derde partijen uitgeleend, en die Hero krijgt daar een vergoeding voor, en in principe op het einde van die uitleenbeurt komen die aandelen terug en is er niks aan de hand. Securities lending heet dat. Dat wordt heel vaak gedaan in

finance. Op zich is dat geen probleem, want die aandelen komen terug, of er is een onderpand die gegeven wordt die, als de aandelen niet terugkomen, die wel dat kan vergoeden. Dat kan altijd een keer verkeerd gaan, en dat kan het wel zijn dat je een kleine impact hebt in je portfeuille als het verkeerd zou gaan.

Ik geef het altijd mee, omdat ik weet dat sommige mensen dat liever niet doen, en er liever wegblijven van securities lending. Want het komt eigenlijk neer, het voorbeeld dat ik vaak geef is, pak dat je een box huurt bij Shoreguard, zo'n, ik weet niet of je dat kent, dat is zo'n plaats waar je een garagebox in de ruimte kunt huuren. Je huurt een garagebox,

je zet daar je Ford Focus in, of je Porsche in, of whatever dat je erin zet, jij trekt de poort toe, bij de meeste brokers blijft die poort toe, en dan is dat een beetje een probleem. Je hebt een auto dat je weer opneemt en een auto daar weer uitrijdt. Maar een broker die securities lending doet,

heeft een poort langs de achterkant zitten, jij trekt die poort toe, en in het weekend zeggen ze, mag dat je eruit lenen aan een paar gasten, ze gaan die auto wel terugbrengen, en als ze dat niet terugbrengen, krijgen we wel een paar doest euro als vergoeding, en is het ook geregeld. Dat is de basisconcept ervan. Ik geef het mee, omdat dat al een extra risico is, tegenpartij

risico van de partij die die aandelen leent op dat moment, dat je niet hebt als je kiest voor een custody account, waar je aandelen eigenlijk gewoon veilig staat, waar je poort, jij trekt de poort dicht, en vanachter is de volle muur in plaats van een tweede poort. Dat is het grote verschil. De Hero is zo'n account

waar de aandelen wel uitgeleend worden. Zonder dat je dat weet eigenlijk. Ja, je weet het in principe wel, want de meeste mensen weten dat inderdaad niet, of zijn ze er niet bewust van. Ja, dat is zo typisch, elke Belg wordt achter wet te kennen totdat je het staalsblad moet lezen na een update.

Dat gaat ook niet. Maar ik geef het mee voor de Hero, ik zit daar zelf ook, ik maak daar zelf geen groot punt van, maar ik weet dat voor sommige mensen dat is dat liever niet, dus dat is ook een factor, als ze naar brokers gaan kijken, dat is ook de reden dat ik altijd zeg, ja, er is niet één beste broker, wat vind jij belangrijk? Beleggen voor je kinderen kan ook niet bij alle brokers,

een zakelijke rekening kan ook niet bij alle brokers, er zijn zo'n hele lijst aan specifieke dingen, het is personal finance voor iets waarvoor je altijd moet gaan kijken naar, wat heb ik nodig, en wat is dan de meest toepaste broker? De luie oplossing is de Hero of

Saxo binnenkort, als je de administratie niet wil doen. Dat is zo'n beetje de tweehouder in België, die kost versus service, interessant, dat is voor de meeste mensen. Oké, dan hebben we de broker een beetje gecoverd, dat is duidelijk. De volgende stap is dan die eerste aankoop gaan doen van

een ETF bijvoorbeeld, we gaan het nu over ETF's hebben. Eén ding, dus ik ga je al vragen, hoe doe je dat juist? En één ding wat ik daar ook bij wil vernoemen is dat veel mensen daarmee zouden

wachten, omdat ze denken, ja, het staat hoog, het zal wel duidelijk, ga nog even wachten, of het staat laag, ik ga nu niet kopen. Dus hoe koop je een ETF juist, en hoe denk je dan over, wanneer koop ik die? Is er een juist moment, of ga je gewoon

kopen? Markttimen is heel moeilijk, want je weet pas dat het laag is, als het terug omhoog is. Je weet pas dat het te hoog was, als het terug omlaag is. Dus je kunt dat eigenlijk niet timen. Dus wat ik doe, is gewoon maandelijks op hetzelfde moment, zet ik mijn agenda en

iedere maand op hetzelfde moment koop ik gewoon aan. Ik probeer, ik kijk zelfs niet naar de koers. Ik voer gewoon een order in, een marktorder is dat dan, waarbij ik eigenlijk zeg, ik koop die ETF aan de prijs van het moment, boom en weg. Dat is de meest simpele manier, dat is de hele korte versie van hoe en wanneer koop je dat

best aan. Ik snel de bezorgdheid van veel mensen, want dat zijn de vragen die ik heel vaak krijg. Is het nu niet te duur? Of het is zo goedkoop, het gaat wel verder dalen. En alle twee zijn eigenlijk niet de juiste manier om eraan te kijken. Als de beurs goedkoop is, is het een koopkans.

Als je droomhuis plots 200.000 euro goedkoper wordt, ga je hem ook kopen. Daar ga je ook niet twijfelen van. Maar als een ETF 200.000 euro of 20% goedkoper wordt, dan moeten we dat plots niet meer hebben. Terwijl het aan de fundamentals meestal niet veel verkeerd is. Vaak is dat tijdelijk economische

crisis, interest rates, sentiment, whatever. Er zijn duist en één ding die kan gebeuren, maar als de beurs daalt, fantastisch, koop gewoon goedkoop. 20, 22, kijk ik. Super goedkoop alles opgekocht en dan is dat weer weer geen steen. Dat is een gigantische opportuniteit.

En als de beurs hoog staat, heb ik nu een onderzoek gevonden die aantoont dat, eigenlijk zie je dat all-time highs vaak in clusters samenkomen. Als een beurs door zijn vorige piek breekt, dat hij vaak nog een eindje doorstijgt. Dus eigenlijk zijn de all-time highs die komen, meestal met zijn

uitstel per kortkoers, want als ik nu kijk naar de data, en JP Morgan heeft daar ook onderzoek naar gedaan recent, als je koopt op een all-time high, is je rendement op 1, 3 en 5 jaar iets hoger dan als je het koopt op any other moment. Dus kopen op een all-time high is niet per se negatief, het is zelfs positief.

En dat is het rendement dat je kunt verwachten in de jaren daarna. En dat komt denk ik, dat is heel tegenintuitief. Je zou ook denken, als je koopt op een kortkoers, dan heb je niet meer het beste rendement. Maar er is ook time value of money. Als je koopt op een all-time high, is de kans dat de koers doorstijgt, groter

dan als je ergens in de maanden daarvoor zit, als de beurs gewoon nog eens in golfjes zit voordat we naar een nieuwe kortkoers zijn. Je gaat zowel met het momentum mee. Ja, en dat is eigenlijk ook met bitcoin zo gebeurd. Vroeger stond dat op die all-time high, dan nu, onlengs, was dat

weer een all-time high, en dan stijgt dat nog een beetje verder. Ja, en bitcoin is natuurlijk nog iets helemaal anders, ook qua marktfundament en waar is de lange termijn waarde ervan enzo. Ik ga daar niet verder in detail over gaan. Maar op vlak van ETF's, als je maandelijks belegt, heb je het voordeel dat je koopt een keer een maand die iets duurder gaat zijn,

je koopt een keer een maand die iets goedkoper gaat zijn. Maar weet dat dat op lange termijn niet zo relevant is. Dat is enkel relevant voor je eerste aankoopmoment, omdat je dan denkt, ach, ik had hier een halve euro goedkoper kunnen kopen, of in het geval van ETF's een vijf cent goedkoper kunnen kopen, in de meeste geval. Maar, je krijgt geld

en de markt zit, de jaren nadien pakt je gewoon marktrendement mee. Het belangrijkste is dat je in de markt zit, als je op lange termijn in de markt zit, ben je klaar. Als er 10.000 euro in zit, vanaf dat er in zit, pakt je het jaar nadien gewoon het volledige marktrendement. Het is enkel een moment van aankoop dat we zo denken van we moeten iets proberen te timen.

Dat is gewoon onmogelijk. En als er al patronen zouden zijn, denk je dan niet dat de professionals en de trading algoritmes van de grote beurshuizen sneller af zijn dan tegen dat jij die chart ziet, of tegen dat jij die koersdaling ziet, is de algoritme al

met miljoenen in de keer opportuniteiten aan het pakken. Dus, dat is heel moeilijk om dat te timen. Ik zou mensen dat niet aanraden, ik zou zeggen, zet dat gewoon in je agenda. Eén keer per maand, vaste datum, kijk niet naar de prijs, koop het gewoon en ga verder met je leven. Als je je tijd

spendeert aan het bouwen van een business, of van een bijberoep, of meer waarde leveren op je werk als werknemer, ga je dan meer opleveren dan die drie cent dat je gaat winnen op de aankoop van je ETF. Omdat je juist probeert om toch nog met de limietorder, juist onder die prijs te scoopen. Dat heeft niet zoveel zin, in mijn ervaring.

Goed, ik ben dan ook het prototype van de meest luie vorm van beleggen dat je kunt hebben. Zelf een ETF, zelf een dag, gewoon koop maar weer weg. Maar blijkt dat dat de beste manier is om te beleggen? Dat komt uit alle onderzoek naar voren, ja. Dat komt uit alle onderzoek naar voren. Dat je beleggen gewint. Dat is zo.

Dus we weten nu iets meer over brokers, we weten iets meer over ETF's en wanneer je ze moet kopen. En dat is simpel, gewoon elke maand bijvoorbeeld, één keer. Heb jij een favoriete ETF? Ik beleg liefst zo breed mogelijk gespreid wereldwijd. Waarom is dat?

Omdat, kijk, als je kijkt naar het is altijd een beetje een evenwichtsoefening tussen rendement en spreiding. Dat is wat je kijkt naar ETF's. S&P 500 wordt heel vaak genoemd. Dat is de, voor de mensen die dat niet weten, dat is de grootste Amerikaanse beursindex. Die volgt de 500 grootste Amerikaanse bedrijven. Dus als je investeert

in S&P 500, investeer je eigenlijk in de 500 grootste Amerikaanse bedrijven. Dat is een fantastische beursindex geweest de voorbije 40 jaar. By far de beste index, denk ik. Los van een paar kleinere markten die ook heel goed gedaan hebben, maar een gigantisch goede index geweest.

Met één nadeel, is hij blootgesteld aan voornamelijk de Amerikaanse economie en Amerikaanse bedrijven. En dat vind ik persoonlijk risicovol, zeker in een context waarin de geopolitiek meer en meer op de voorgrond komt in vergelijking met de voorbije jaren. Dus dan heb ik zoiets van, ik wil

niet afhangen van het al dan niet succesvol zijn, economisch en politiek, van één land of één regio. Dus dan koop ik liever gewoon alle landen die er zijn, zowel grote als kleine bedrijven, in één ETF. En dan kom je uit bij Vanguard All World,

kom je uit bij MSCI World, kom je uit bij MSCI ACWI, of MSCI ACWI IMI, dat is nog een uitbreidingskwad, waar ook kleine bedrijven in zitten. Dat zijn dat zo'n beetje de indexen dat je kunt naar kijken om te gaan

investeren. Dat zijn allemaal hun eigen kenmerken. MSCI World Index legt in ontwikkelde landen wereldwijd, 23 landen om precies te zijn, dus daar zitten geen opkomende landen bij. En dus dat wil zeggen, gekoopt, US, Europa, Australië,

Canada, Nieuw-Zeeland, Japan, en nog een heel boel andere landen, maar geen China, geen Zuid-Afrika, geen Mexico, geen Brazilië. Is dat erg? Nee, dat is allemaal afhankelijk van je eigen strategie. Je dekt niet heel de wereld ermee af, maar historisch heeft dat een schoor rendement opgeleverd. Dus dat is een beetje de balans.

Je kunt dan emerging markets erbij nemen, dat doe je met MSCI ACWI Index, of dat doe je met een Vanguard All World Index, en daar zitten dan ook 23 of 24 opkomende markten bij. Ongeveer 12, 13 procent van die index

bestaat dan uit opkomende landen, en dat investeert. En als je kiest voor MSCI ACWI IMI, dan krijg je er ook kleine bedrijven bij. Al die andere indexen zitten enkele grote of middelgrote bedrijven, IMI zit er ook in kleintjes. Dus je hebt zo... Auditief is dan een lastige verhaal om te brengen,

want er zijn heel veel woorden. Ik zal die dingen, die trackers, of wat is het eigenlijk? Zet ze erbij. Shownotes, zetten daar gewoon derken. Perfect. Op mijn YouTube-kanaal staat er ook een hele video over, waar ik visueel doorga, want het zijn heel veel verschillende losse eindjes dat je even moet aan elkaar koppelen. Dus ja, dat zijn mijn

favoriete ETF's. Bij mij is het meeste een Vanguard All World vandaag, gewoon omdat dat op het moment dat ik mijn strategie bepaalde heb, de meest logische keuze was. Je hebt ondertussen van vandaag een aantal andere opties ook. De SPDR-fondsen, die voor het MSCI-ACUI-tracken zijn ook een stuk groter geworden dan een aantal jaar geleden,

doordat die vandaag ook heel interessant zijn. Maar het is kwestie van spreiding. En dan kijk ik naar de... Hoe groot is de ETF? Dat is een indicatie voor liquiditeit. Als een ETF maar een paar miljoenen beheerd vermogen heeft, is de kans kleiner dat je een goede prijs krijgt en je makkelijk kunt kopen en verkopen.

Als een ETF miljarden vermogen beheert, is de liquiditeit veel hoger, is de verhandelbaarheid vaak veel hoger, dan maak ik het interessanter. En dan ook kijken naar de kosten. De kosten zijn sowieso lager dan als je bijvoorbeeld een bankfonds pakt, maar je hebt grote verschillen. Er zijn ETF's die

0,2% kosten hebben en er zijn die 0,11% kosten hebben om voor dezelfde index te volgen. Dus het is dan een kwestie van ook daar goed te kijken naar als ik deze index wil, wat zijn mijn opties, wat zijn de fondsgroottes, wat zijn de kosten, om dan de knop door te hebben. Maar uiteindelijk, we zijn een luie

beligger, of we willen een luie beligger zijn. Moet je daar dan zoveel naar kijken, naar die investerende ETF's? Eén keer. In principe één keer als je een statief maakt, en dan één keer per jaar is het wel goed om te kijken naar zijn er in die categorie dat ik beleg betere alternatieven ondertussen. Ik heb dat nu ook niet gedaan, mijn vanguard al wilde.

Ik zou die eigenlijk moeten kunnen switchen naar iets die vandaag net iets beter afdekt wat ik nodig heb, maar ik heb dat vandaag ook nog geen aanpassingen gemaakt, omdat dat gaat over 0,1, 0,2% per jaar, dan denk ik... Kijk, dat is de luiheid. Is dat het beste? Nee, waarschijnlijk zou ik nu stilaan moeten

een keer kijken naar iets anders, maar dat werkt. Dat werkt perfect, en dat geeft mijn schoor rendement wat ik wil, dus dat is de luie manier om te beleggen, is gewoon verder. Maar je moet qua opvolging aan ETF's eigenlijk niks doen, behalve één keer per jaar kijken zijn er betere alternatieven,

en één keer per jaar kijken naar je portfolio samenstelling. Waar we nu natuurlijk enkel over aandelen, het is niet enkel aandelen per se dat je moet kopen. Het is afhankelijk van je risicoprofiel en beleggingstermijn, je kunt daar obligaties, goud, vastgoed, je kunt er van alles bijsteken in een bepaalde verhouding.

En als die verhouding nu vast ligt staat dat je zegt, ik pak nu 80% aandelen en 20% obligaties, als je aandelen sneller groeien dan je obligaties, dan is je portfolio uit balans binnen een paar jaar. Kan het zijn dat je plots 90% aandelen hebt en dan 10% obligaties. Dus dan moet je dat even terug in balans brengen

met elkaar. Dus dat is ook iets dat je moet opvolgen. Je portfolioverdeling en je asset allocation dat die in lijn blijft met wat je eigenlijk wilt. Ja, maar dat kies je dan zelf in. Ja. En er is dus vastgoed, beurs, ETF's en zo, zijn er nog andere investeringen die jij persoonlijk...

persoonlijk interessant vindt? Ik heb zelf enkel aandelen en vastgoed op dit moment. Een beetje crypto als speculatie op de cycle nu. Afhankelijk van wanneer dat dit uitgezonden wordt natuurlijk. Maar ik ken ook een deadline, er staat een datum wanneer

ik er weer uit ga en dan ga ik er ook gewoon weer uit. En we gaan zien wat er gebeurt tegen dan. Voorlopig werkt die stelte heel goed, maar dat is puur speculatief, dus dat is zeker niet aan te raden. En bij mij is dat 3% van mijn totaalvermogen. Meer zit daar niet in, dat is een kleine hok. Als het naar nul gaat bij wijze van spreken, lig ik er niet wakker van. Als het maar 4,

maar 5 gaat, is dat een schone kieker dit jaar op mijn rendement en klaar, dan ga ik ook weer verder. En de winst gaat weer terug naar ETF's. Dat blijft de main driver. Ja, dat blijft de main driver. Je kunt kijken naar andere dingen, is het altijd zinvol? Niet echt. Er is heel waaier van dingen dat je kunt investeren.

Goud. Er kortkoersen neer naar de anderen begin 2024, maar als je kijkt op lange termijn, volgt goud net iets meer dan de inflatie. Dus goud is goed om je koopkracht te beschermen op lange termijn, maar je bouwt er geen vermogen mee op.

En again, in bepaalde periodes, nu kan dat wel zijn dat net wel het goed doet, maar dat dan weer speculatieve winst op langere termijn, als je naar de data kijkt, volgt goud ongeveer de inflatie. Dus goed voor bescherming in je portfolio, niet zo goed voor vermogensopbouw. Obligaties kun je ook nakijken.

Dat is een beetje hetzelfde verhaal. Obligaties worden ook... Obligaties zijn eigenlijk een lening dat je geeft aan een bedrijf, waar je voor 10 jaar, ik leen u 10.000 euro uit, en ik committeer u dat je dat binnen 10 jaar teruggeeft, en in de loop van die tijd krijg ik interesse van u. Dus je zegt, oké,

Jonas, ik heb 10.000 euro nodig, geef mij 10.000 euro, en ik geef u 5% rente per jaar, en op het einde van de rit krijg je 10.000 euro terug. Dat is eigenlijk hoe een obligatie werkt. Dat kan interessant zijn in mensen in hun portfolio, omdat dat een stuk schokdemper creëert.

Obligaties schommelen veel minder in koers dan aandelen, waardoor als de markt onderuit gaat, de obligaties je onder kan beschermen. Dan ga je veel minder gaan afleiden. Dat is het voordeel. Het zorgt ervoor dat je een soort van stop op je daling kunt zetten, of een afvlakking op je daling kunt zetten.

Het omgekeerde geldt natuurlijk ook. Het rendement van obligaties is iets lager dan op aandelen, dus het zet ook een rem op je groei. Het maakt je portfolio een beetje afgevlakter, maar dat die minder extreem verloopt. Dat is het grote voordeel van obligaties, in je portfolio te steken. Je kunt kijken naar grondstoffen en zo, maar

eigenlijk, als je op lange termijn kijkt, zijn grondstoffen financieel niet de meest interessante asset dat is ook heel ups en downs. Dus bij mij zijn dat aandelen voor de groei, en vastgoed is historisch gegroeid, en zorgt voor mij een beetje voor de stabiliteit in het portfolio. Iets anders waar ik heel graag ook

mee over wil praten, omdat ik dat op jouw TikTok of Instagram had gezien, is pensioensparen. Man, ik vind dat zoiets interessant, ik weet daar niks van. Maar dat is zoiets dat vanzelf

wordt gedaan, precies. Iedereen doet dat. Ja. Ik heb er zoveel vragen over. Is dat verplicht? En vooral, is het interessant. Wel, is het verplicht? Nee, het is niet verplicht. Het is wel slim om iets van pensioensparen te doen voor je toekomst. En dan is de vraag, onder welke vorm doe je dat?

Je hebt fiscaal pensioensparen, waar we het nu voor hebben, dat is het systeem dat de overheid aanmoedigt met belastingsvoordelen. Maar je kunt ook zelf kiezen om iets op te bouwen zelf voor je pensioen. En er zijn nog heel wat scenario's daartussen. Je kent ze ook niet allemaal. Maar het gaat nu even over dat

fiscaal, het fiscaal gesubsidieerd pensioensparen, om het zo te zeggen. Het zijn drie dingen die belangrijk zijn. Eén, wat voor rendement halen die dingen, als je daar naar kijkt? Wat is de kost dat je betaalt, waarmee dat eigenlijk de mensen betaalt, die dat rendement creëren?

En wat is de fiscaliteit? Want de fiscaliteit zorgt ervoor dat je meer of minder netto overhoudt. De mix van die drie dingen zorgen ervoor dat je een bepaald bedrag hebt op je 65e. Wat dat de leeftijd ook wordt tegen het moment dat je daar zit. Maar dat zijn de drie dingen die ervoor zorgen. Uw bedrag dat je maximaal

kunt inleggen ligt vast, is bepaald, dat is denk ik 990 euro per jaar voor 25% voor 30% fiscaal voordeel. Je kunt iets hoger gaan, maar dan krijg je iets minder fiscaal voordeel in percentage. Die bedragen liggen vast, de maximaal per jaar basis. Dus wat je moet naar kijken is

als ik nu elke maand of elk jaar dat maximaal bedrag investeer in een pensioenpaarfonds, weet je dat dat ongeveer 5, 5,5% jaarlijks zijn de rendementen oplevert, en dat ik op mijn 60ste een eindbelasting betaal van 8%

op dat fonds met een berekend theoretisch rendement erachter, ik ga nu de details besparen, wat heb ik dan netto op mijn 65? Dat is eigenlijk de vraag die je jezelf moet stellen. En als je start op je 25 tot je 65, geblecht 40 jaar, komt er netto ongeveer op 133.000

euro uit. Dat je krijgt. Als je het zelf zou beleggen in indexfondsen, doe je hetzelfde, je hebt minder beheerskost, je hebt hoger rendement, je krijgt dan geen fiscaal voordeel nu, maar je hebt ook geen eindbelasting op je 60ste,

dus die fiscaliteit werkt een beetje anders, maar op je 65ste kom je wel op 280.000 euro netto uit. Dat is meer dan het dubbele. Er zit een verschil in ook, omwille van asset allocation, als je kijkt naar puur wat ik nu zeg, indexfondsen, 100% aandelen, pensioenfondsen

zitten vaak voor 30% ongeveer in obligaties ook. Dus dat is logisch dat dat rendement iets lager ligt. Je risicoprofiel is ook een klein beetje anders, maar voor de meeste mensen met zo'n beleggingstermijn kunnen perfect zeggen dat we aan grotendeels een aandeel gaan zetten. Het verschil is gigantisch. Zelfs al berekenend met dezelfde portfolio,

70-30, 70% aandelen, 30% obligaties, zijn er nog beter af met indexfondsen dan met het fiscaal systeem te doen. Ik snap het oprecht niet, want het is totaal niet efficiënt de manier dat het in België opgezet is. Het is een beetje de wortel van het korte termijn

fiscaal voordeel dat veel mensen aanzetten om toch te doen. De manier dat banken het verkopen is, en dat is letterlijk wat er tegen mij gezegd is in de tijd, van 30% rendement op jaarbasis, je gaat dat nergens anders vinden. En dan begin je te denken, inderdaad, de beurs levert 8% op, hier krijg ik 30%, want ik krijg 30%

fiscaal voordeel, dat is inderdaad wel waar. Wat dat er niet bij vertelt is dat de underperformance van dat rendement op die periode van 30-40 jaar dat dat gewoon heel je eindbedrag ondergraaft. Dat is het grootste probleem met dat systeem. En wat is dat belastingvoordeel dan? Ja, je krijgt 30%

belastingsvoordeel op de bedragen dat je inlegt. Dus als jij... Elk jaar op die 990 euro. Ja, op die 990 euro krijg je 300 euro terug via je belastingsbrief. Daar komt het eigenlijk op neer. En is dat dan dat je eigenlijk maar 690 euro afgeeft? Je betaalt

990, je vult dat bedrag in op je belastingsbrief, en dan als je nog belasting moet betalen, dan gaat 300 euro minder zijn. Als je belasting terugkrijgt, gaat je 300 euro meer terugkrijgen. Ongeveer, hè. Die bedragen. Dat is duidelijk. Dat is hoe de mechaniek werkt. En dan

kunnen we nog zeggen, ik ga die 300 euro wel zelf beleggen in een ITS, maar dan nog redden, dat gaat niet echt. Dus het is een beetje een raar systeem. Dus, ja, het is geen advies, hè, maar zou je jezelf aanraden om dat te doen? Sterker, ik heb gewoon mijn pensioenspaar op een 30ste afgekocht.

Ik betaal dan 33, 34% boete om het af te halen, omdat je al fiscaal voordeel gehad hebt, en ik heb het gewoon allemaal zelf in een ITS gestoken. Ik zou nooit iemand die nog jong is, moet echt, gaan we niet aan pensioenspaar doen. Vanaf je 50, 55, is het een ander verhaal, omdat het belastingsvoordeel

dat je krijgt, hoe moet ik het zeggen, het belastingsvoordeel dat je krijgt als je jong bent, is eigenlijk 30% op dat bedrag dat je moet uitsmeren over 30 jaar. Dus je wint 1% per jaar, roughly. Om het zo te zeggen. Wel, als je, ik kan met een simpel voorbeeld doen. Stel dat je

64 bent vandaag, en je hebt nog 1 jaar dat je inlegt voor je pensioenspaar. Dan krijg je eenmalig 30% en het rendement van je pensioenspaar. Dus op die inleg, dat 1 jaar, heb je effectief 30% rendement gerealiseerd. Want je hebt dat geld gekregen nu, en dat heeft maar 1 jaar vast te staan.

Op je pensioenspaar dat jij nu doet, krijg je 30% nu, maar dat geld zit wel vast voor 30 jaar. Dus die 30% zijn maar 1% per jaar dat je impact is, dat je wint. Goed, dat is een klein beetje een theoretisch verhaal wat dat nu vertelt. Het komt erop neer, als je 55, 50 wordt, dat

het netto rendement van pensioenspaar en bedrag dat je opbouwt, wel weer hoger kan zijn dan als je het zelf via ETS doet. Omdat je het fiscale voordeel krijgt, en dat je eindbelasting op je 60 te gehoffen wordt, en niet op je 65. Dus je hebt nog 5 jaar op het eind dat je kunt sparen zonder dat je er eigenlijk op belast wordt.

Dus er zit een keerpunt in wanneer dat pensioensparen interessant wordt. Vanaf zo rond de 50. Vanaf 50, 55. Dus het is afhankelijk van hoe oud jouw luisteraar nu is, of dat interessant is of niet. Maar om vermogen te beginnen opbouwen, als je zelf kunt en wilt beleggen, dan is het niet nodig

om aan pensioenspaar te doen. Dat is de samenvatting. Voor mensen die het zelf niet kunnen, of zelf niet willen, doe dan alsjeblieft dan pensioensparen, want anders bouw je er niks op voor je oude dag. Dus dat is voor mij een beetje de cut-off point. Als je pensioensparen stopzet en je geeft dat geld uit,

dan is dat niet de meest handige beslissing. Dus, ja. Het is een slim idee om iets te beleggen of iets opzij te zetten, al is het in pensioensparen of ETF's, maar als je meer rendement wilt, zijn ETF's wel goed. Als je zelf de moeite wil nemen om gewoon

één keer per maand een wereldwijde ETF aan te kopen, dan kun je het beter gewoon doen, in plaats van pensioensparen te doen. Op basis natuurlijk valt dat er in het verleden gebeurd is. Ik ga ervan uit dat de underperformance van pensioenfondsen dat dat gewoon zich doorzet, want dat heeft te maken met actief beheer, en actieve fondsen verslaan de markt niet, en dat heeft te maken

met lopende kost, en dat trekt ook het rendement naar beneden. Dus de mix van actief beheer en lopende kost zorgen ervoor dat pensioensparen voor mij altijd inferieur rendement aan de markt gaat opleveren. En dan is de vraag, hoe groot is het verschil? En hoe groter dat verschil is, hoe groter dat nadeel wordt van pensioensparen ter opzichte van ETF's.

Maar het is een strafsysteem, want zelfs half uur zit op zo'n website letterlijk staan, het beste plan voor je toekomst. Ik kan factueel aantonen dat dat niet zo is, maar ik vind het interessant dat zo'n claims gemaakt mogen worden, maar van iets waar ik toch van denk, dat is...

Zeker, is dat dan niet zo'n vals advertising? Kan je daar geen uitspraken over doen? Dat is altijd een beetje tricky. Ik weet wel dat pensioensysteem, pak nu voor het Zwitsersysteem, je kunt veel meer beleggen per jaar, en ik mag beleggen wat ik wil. Ik beleggen mijn pensioenrekening in Zwitserland gewoon

in een wereldwijd spijtindexfonds. Dat is gewoon een simpel ETF, 0,2% lopende kosten, klaar, en je krijgt voor het volledige bedrag een fiscaal voordeel. En dat gaat over een paar duizend euro per jaar, dat gaat niet over duizend euro per jaar. Dus de Belgische fiscaliteit is een beetje gek opgezet, in de UK

is het ook helemaal anders. IZA, waar je ook veel grotere bedragen kunt investeren, waar je ook kan kiezen om wel in indexfondsen te beleggen. Ik denk dat het nodig is om te kijken naar de manier dat we dat structureren in België. Ten dienste van de burger, niet ten dienste van het financiële systeem. Nu lijkt het opgezet naar iets die vooral de banken

dient, en vanuit de bankenlobby, heel handig is om mensen in zo'n systeem te krijgen die een schone marge oplevert op die pot. Maar voor de burger is dat eigenlijk niet te verdedigen. Terwijl dat er wel wordt gedaan, alsof het dan een supergoede idee is voor je toekomst. Ja, en ik heb perfect je

fiscaal voordeel gehouden, maar eigenlijk de allocatie van waar die banken dat in moeten beleggen, kun je anders doen. Zodat je gewoon indexfondsen in je ETF-pot, in je pensioensparkpot kunt steken, dan had je als belegger meer rendement, voor de overheid kost het evenveel, en de enigen die er een beetje aan verliest zijn de banken aan de marge.

Dus de enige reden volgens mij dat we nog met dat systeem zitten, is de bankenlobby, die voldoende kracht heeft in de wedstrijd, omdat je in stand houdt met dat systeem. Het is gewoon niet logisch. En in een ander land werkt het op een andere manier, dus je hebt best als evidentie dat het werkt op een andere manier ook.

Dat is gestoord. Enfin, politiek, daar gaan we... Ik ben meer van insteek, ik heb zelf controle over wat ik controle over heb, dus ik pak de ding zelf in handen. Wat er wedstrijd beslist wordt, dat is iets waar we geen controle over hebben, maar ik kan wel vandaag kijken, kijk, dit is de situatie, pensioensparen, eigenlijk niet interessant,

dus ik ga het zelf in handen nemen, want dat is voor mijn situatie, in mijn leven, de meest financieel sleppe keuze. Iets waar we nog controle over hebben, en wat veel mensen ook doen, is zowat geld opzij zetten voor hun kinderen. Hoe dat eruit

gebeurt, denk ik, ik heb nog geen kinderen, is dat ze dat op hun spaarrekening zetten. En dan op hun achttien jaar bijvoorbeeld toegang geven tot die spaarrekening. Kun je dat iets slimmer doen, door bijvoorbeeld in ETF's te, dat bedrag in ETF's te investeren, en dan op hun achttien dat te geven?

Dat kan, dat is eigenlijk just hetzelfde als dat je het voor jezelf doet. Er zijn veel mensen die beginnen beleggen voor hun kinderen nu, omdat ze ook zien, ja, de beleggingstermijn is lang genoeg. Als je begint, als ze nog zeer jong zijn, en de vijftien, twintig, vijfentwintig jaar, afhankelijk van wanneer je welk bedrag wil meegeven, dat je kunt beleggen voor je kinderen,

en dan groeit dat gewoon een pak sneller, dan kun je veel schonere bedragen meegeven. Dus als je, het is weer een trade-off, alles hangt altijd af van je risicoprofiel. Als je honderd procent zeker wil zijn dat elke euro dat je erin steekt er op het moment is, dan moet je het op een spaarrekening zetten. Als je iets meer rendement verwacht,

en iets meer om kan met die schommeling, dan kun je het beter beleggen. Op de termijn van twintig jaar heeft de MSCI World Index nooit een negatief rendement opgeleverd. Het is altijd positief rendement op twintig jaar. Dus, again, geen garantie voor de toekomst. Altijd met twee woorden zeggen, het kan altijd zijn dat dat een keer in een periode niet zo is,

maar dat is toch een interessante metric voor mensen die denken van, oei, je kunt alles verliezen op de beurs. Als je, lijkt mij, Fortis koopt, of Leonardo da Gaspi, of andere stomme gieren uithaalt, dan kan dat. Maar als je een wereldwijd gespreide ETF koopt, als dan dat naar nul gaat, dan heb je grotere zorgen

dan je belegging, denk ik. Want je zit in zoveel bedrijven in zoveel landen, als een wereldwijde ETF naar nul gaat, weet je niet of je zelf van geliefd bent. Volgens mij, los van fraude en andere dingen, is er nul kans dat je denkt, moet ik naar nul gaan. Ja, dat is weer

een interessant ander pad om te bekijken. Ik denk dat het zeker te overwegen is om dat te doen. Dan is altijd de vraag, hoe doe je dat? Je kunt bij sommige brokens een rekening openen op naam van je kinderen. Dat kan interessant zijn, omdat dat dan direct op hun naam staat. Het voordeel is, als

18 worden, is die rekening onmiddellijk van hen. Het nadeel is ook, als 18 worden, is de rekening onmiddellijk van hen. Afhankelijk van ouder tot ouder, hoe je daarmee wil omgaan. Je kunt ook gewoon op je eigen rekening beleggen. Ik zie veel mensen kiezen om een gelijkaardige ETF, dat ze zelf in beleggen, te kopen

voor hun kinderen. Stel dat je zegt, ik beleggen MSCI World, ik koop er één van iShares voor mezelf, en ik koop die van SPDR voor mijn kinderen. Dan heb je dezelfde index, twee ETF's, en dan kunnen ze in je portfolio uit elkaar houden. Dan weet je dat lijntje hier, één SPDR is voor mijn kinderen, één iShares is voor mij, bijvoorbeeld.

Dat is een handige manier om te doen, omdat het op één plek blijft staan, en dat je zelf controle houdt. Stel dat je dat geld toch nodig hebt, uitzonderlijk voor iets, of je wilt dat niet op de achttiende verjaardag geven, maar een paar jaar later, als ze huis willen kopen, of whatever, dan heb je zelf controle over wanneer dat het meest

geschikte moment is om dat bedrag aan je kinderen mee te geven. En dan kun je kiezen om dat al dan niet via een notarieële schenking te doen, maar goed, dat is een heel andere insteek. Dan gaan we niet meer genoeg tijd voor hebben, denk ik. We zijn stil, ik ben naar het einde aan het gaan. Ik heb toch

nog een paar snelle vragen, zodat je dan zo rap mag antwoorden, als je wil. Je bent nu vrij groot op TikTok en Instagram, ik denk meer dan 30.000 volgers, twee platformen samen. Ben je daar allang mee bezig?

Anderhalf jaar? Zoiets, ja. Ik denk dat ik iets meer intensief, sinds we naar Zwitserland verhuisd zijn, iets meer ruimte had. Dus ik denk dat ik sinds een jaar nu, een dik jaar, regelmatig content deel. En welke meerwaarde zie jij aan sociale media?

Er zijn twee onderdelen aan. Eén, ik denk dat dat een heel handige manier is om bepaalde financiële principes bij een bredere massa mensen te krijgen die er anders geen toegang tot zouden hebben. En twee, dat helpt mij natuurlijk ook aan leads en aan klanten. Want er zit naast alle educatie dat we gratis aanbieden, en heel anders veel content die beschikbaar is

op YouTube, op TikTok, op Instagram, hebben we ook een opleidingstraject over beleggen in ETF's, waar we samen door alle stappen gaan en alle details, zodat mensen eigenlijk leren hoe ze zelf in hun situatie de juiste dingen kunnen kiezen. Want ik had daar net ook al over gehad, als het over brokers enzo gaat, er zijn heel veel losse eindjes,

er is geen one size fits all, er zijn heel veel shortcuts, maar shortcuts, dat leidt je wel ergens naartoe, maar niet altijd naar de juiste plek. Dus voor mij zorgt dat voor leads, en zorgt dat ik vind het leuk om mensen te kunnen helpen met een keer wat, de dingen dat ik zelf voor mezelf onderzocht heb, en gemerkt

heb, die niet waar zijn in aannames, om die te kunnen delen. Dus ja, dat vind ik vooral interessant. De dingen dat zo algemeen aanvaard worden als iets dat de waarheid is, dat je daar dan iets over post, om dan te zeggen, mannetjes, het is toch niet zoals dat je denkt.

Er is zo, pensioenspaard is één, een tweede die altijd voor heel veel deining zorgt, als je erover deelt, is, moet je nu je huis kopen, of je beter huren. Je kunt beter huren, maar je cash expense is lager, en al wat je dan investeert, gaat je meer vermogen opleveren. Mijn strategie is ook, wij huren ook, in Zwitserland,

een vast voetalwebben is verhuurd. Dus dan is dat een investering, maar ik heb geen huis om zelf in te wonen dat ik gekocht heb. Het is handiger om eerst vermogen op te bouwen, en dat vermogen kunnen we dan gebruiken, na 10, 15, 20 jaar, om cash in huis te kopen, of met een halve lening, of toch nog volledige hypotheek erop te pakken.

Maar je vermogensopbouw gaat veel sneller, we gaan sneller financiële vrijheid door eerst tegen een aantal jaar te huren, voordat je iets zou gaan aankopen. Terwijl je dan wil, met dat ander geld dat je normaal zou gebruiken, iets doet. Ja, als je een huis wil aankopen, je betaalt, je hebt je registratierecht, je hebt je 20% eigen inleg, dat banken vandaag

veel vragen. Dus als je al snel rekent, een woning van, pak 300.000 euro voor een appartement, 20% eigen inleg, dat is al 60.000, 3% registratierecht, dat is 9.000, dat is op 69.000. We hebben nog een beetje hypothecaire aktenkosten van 5.000, 6.000 euro,

dat is op 75.000, 60.000, notarisch kost, we zitten, laten we zeggen, 75.000, 80.000 euro cash, dat je nodig hebt om te kunnen een appartement aankomen. En dan beginnen we nog met de hypothecaire aflossing. Als je die 80.000 euro belegt, je weet dat elke 10 jaar je investering

verdubbelt, na 10 jaar heb je 160, na 20 jaar heb je 320, na 30 jaar heb je 640. En de huisprijzen stijgen niet zo snel mee, als dat het rendement op de beurs mee stijgt. Dus al die cash dat je daar laat groeien, zorgt er eigenlijk voor dat je op termijn middelen creëert, om iets beter

mee te kunnen kopen. Dat is hoe ik er naar kijk. Dat is wel een heel tricky vergelijking altijd, omdat je heel veel losse eindjes hebt. Je moet rekening hebben met inflatie, je moet rekening hebben met huizenprijzen, met rendement op beurs, dus het is veel onzekerder dan gewoon direct in huis komen. Dat biedt je zekerheid,

dat biedt je vrijheid om te kunnen doen in je huis wat je wilt. Ik kijk er nu meer op een financieel vlak naar, en met de aanhouders dat ik heb denk ik van, it's worth the risk, het ziet er interessanter uit om te wachten een aantal jaar en dan pas te komen. Heel interessant. Nu er is nog

zoveel meer dat we van jou kunnen leren, waar kunnen mensen terecht om meer van jou te zien, of om met jou in contact te komen, bijvoorbeeld? Het makkelijkste zal zijn op YouTube, TikTok, Instagram, onder Fire Community, of gewoon onder mijn eigen naam, onder Jonas Vermeulen, dat ga je ook wel vinden, als je

zoekt op die kanalen. Als je meer wilt weten hoe we starten met beleggen, kun je op firecommunity.eu ook wel kijken. Ik heb een masterclass van twee uur, waarin we door alle basisprincipes van belegging gaan ook. Ik denk dat dat de makkelijkste weg is met mij. Oké, voilà. Super. En moest je

een vraag hebben, stuur een bericht, je kunt dat ook op de kanalen van de net. Ik probeer op de meeste dingen te antwoorden, maar het is soms een beetje druk ook, dus het kan wel zijn dat er een keer iemand tussenvalt. Oké, al aan daarheen. Jonas, enorm bedankt voor je tijd. Ik vond het een heel inzichtelijk gesprek. Ik heb nieuwe dingen geleerd,

en ik hoop het luisteraar ook. Dus daarvoor enorm bedankt. Met veel plezier. Met veel plezier. Ik ben blij dat ik je iets heb kunnen bijleren. Bedankt voor het gesprek. Dank je wel. Dank je wel om te luisteren naar Ben's Mentors. Ik nodig je van harte uit om je te abonneren

op het podcast, zodat je geen enkele aflevering mist. Heb je van het gesprek genoten of wil je de podcast steunen? Geef dan gerust een rating en volg onze Instagram-pagina voor leuke content en een nog leukere community. Tot de volgende!